Τετάρτη, 24 Δεκεμβρίου 2014

Να ‘μουν του σταύλου ένα άχυρο ένα φτωχό κομμάτι την ώρα π' άνοιγ' ο Χριστός στον ήλιο του το μάτι.(Κωστής Παλαμάς)

Να ‘μουν του σταύλου έν' άχυρο
(Κωστής Παλαμάς)

Να ‘μουν του σταύλου έν' άχυρο, ένα φτωχό κομμάτι
την ώρα π' άνοιγ' ο Χριστός στον ήλιο του το μάτι.
Να ιδώ την πρώτη του ματιά και το χαμόγελό του,
το στέμμα των ακτίνων του γύρω στο μέτωπό του.
Να λάμψω από τη λάμψη του κι' εγώ σαν διαμαντάκι
κι' από τη θεία του πνοή να γίνω λουλουδάκι.
Να μοσκοβοληθώ κι' εγώ από την ευωδία,
που άναψε στα πόδια του των Μάγων η λατρεία.
Να ‘μουν του σταύλου ένα άχυρο ένα φτωχό κομμάτι
την ώρα π' άνοιγ' ο Χριστός στον ήλιο του το μάτι.


Η ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ
ΤΗΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΓΕΝΝΗΣΕΩΣ

τοῦ Διονυσίου ᾿Ανατολικιώτου
δρος φιλοσοφικῆς σχολῆς ᾿Αθηνῶν,
πτυχιούχου κοινωνικῆς θεολογίας


Τὰ τελευταῖα χρόνια γίνεται πολὺς λόγος γύρω ἀπὸ τὰ ἱστο­ρικὰ καὶ χρονολογικὰ στοιχεῖα τῆς γεννήσεως τοῦ Κυρίου· πότε ἀκριβῶς γεν­νήθηκε, ποιό ἔτος, ποιό μῆνα, ποιά ἐποχή. αὐτὲς οἱ συζητήσεις ὅμως δὲν γίνονται πάντοτε καλοπροαίρετα, ἀλλὰ πολλὲς φορὲς ἔχουν σκοπὸ νὰ ἀμφι­σβη­τήσουν τὴν ἱστορικότητα τοῦ γεγο­νό­τος τῆς γεν­νή­σεως, κατ᾿ ἐπέκτασιν δὲ νὰ πλήξουν τὴν πεποίθησι στὴν πραγ­μα­τικὴ ὕπαρξι τοῦ Κυρίου ᾿Ιησοῦ καὶ ἐν τέλει νὰ κλο­νί­σουν τὴν ἐμπι­στοσύνη μας καὶ τὴν πίστι μας στὸ θεανδρικὸ πρόσωπό του. ἐδῶ λοιπὸν θὰ προσεγγίσουμε τὴν γέννησι τοῦ Χριστοῦ κυρίως ἀπὸ πλευρᾶς ἱστο­ρι­κῆς καὶ θὰ ἀ­σχο­ληθοῦμε μὲ μία λεπτομέρεια· μὲ τὴν ἡμε­ρο­μηνία τῆς γεννήσεως.
῾Ιστορικὰ καὶ ἀστρονομικὰ στοιχεῖα
῞Οτι ὁ Κύριός μας ᾿Ιησοῦς Χριστὸς δὲν γεννήθηκε στὶς 25 δεκεμ­βρίου εἶναι γνωστὸ ἀπὸ τὴν ἀρχαία χριστιανικὴ ἐποχή. ἄλλωστε στοὺς πρώτους αἰῶνες ἡ ἐκκλησία οὔτε κἂν ἑώρταζε τὴν γέννησι τοῦ Κυρίου. γύρω στὰ μέσα τοῦ 4ου αἰῶνος καθι­ε­ρώ­θηκε ἡ δεσποτικὴ ἑορτὴ τῆς ᾿Επιφανείας ἢ Θεοφανείας καὶ ὡρίστηκε στὶς 5 ἰανουρίου, ἀργότερα δὲ στὶς 5 καὶ 6 ἰανουαρίου (Β. Στεφανίδη, «᾿Εκκλ. ἱστορία», ᾿Αθῆναι 1959, σ. 116, 313-314. ᾿Αρχίπ­που Βελουχιώτη, «Χριστιανικὲς ἑορτές», Συμβολὴ 14, σ. 15). γιὰ τὸ ἀρχικὸ περιεχόμενο τῆς ἑορτῆς αὐτῆς ὁ ἱστορικὸς Β. Στεφανίδης γράφει· «ὅσον δὲ ἀφορᾷ τὸ ζήτημα ποῖον γεγονὸς τοῦ βίου τοῦ ᾿Ιησοῦ Χριστοῦ ἑωρτάζετο, ὑπῆρχεν ἀμφιταλάντευσις μεταξὺ τῆς βα­πτί­σεως καὶ τῆς γεν­νήσεως αὐ­τοῦ». στὶς 5 καὶ 6 ἰανουαρίου γιορτάζονταν μαζὶ ἡ γέννησι καὶ ἡ βά­πτισι τοῦ Κυρίου, ἡ ἔμφασι ὅμως δινόταν στὴν γέννησι, διότι θεοφάνεια ἢ ἐπιφάνειαἐκαλεῖτο ἡ γέννησι, ἡ κατὰ σάρκα φανέρωσι τοῦ Κυρίου στὸν κόσμο. γενικῶς ἐπειδὴ ἡ ἑορτὴ αὐτὴ θεω­ρή­θηκε ὡς ἡμέρα «τῆς ἐπιφα­νείας τῆς μεσ­σι­ανικότητος ἢ θεότητος τοῦ Χριστοῦ» (Β. Στεφα­νίδης), ἔλαβε πολλαπλὸ θεολογικὸ περιεχόμενο, καὶ ἡ ἴδια ἡμέρα κατὰ τόπους ἐθεωρεῖτο συσσωρευτικὰ ὡς μνήμη πολλῶν γεγονότων τῆς ζωῆς τοῦ Κυρίου, ἤ τοι τῆς γεν­νή­σεως, τῆς προσκυνήσεως τῶν ποι­μένων καὶ τῶν μάγων, τῆς περιτομῆς, τῆς βαπτί­σεως, ἀκόμη καὶ τοῦ πρώτου θαυ­μαστοῦ ση­μείου στὸν γάμο τῆς Κανά (᾿Ιω. Φουντούλη, «Λειτουργική», σ. 124).
Τὰ ἀρχαῖα ἡμερολόγια ἦσαν ἀτελῆ, σὰν ἕνα ῥολόι ποὺ χάνει ἢ κερδίζει 1 λεπτὸ κάθε μέρα, καὶ ἄρα ἡ πρωτοχρονιὰ καὶ κάθε πρω­το­μηνιὰ πήγαι­ναν μπρὸς-πίσω ἀνάλογα μὲ τὸ μέγεθος τῆς ἡμερολο­γιακῆς ἀνακριβείας καὶ ἀνάλογα μὲ τὸ πόσο συχνὰ γίνονταν διορ­θώσεις τοῦ ἔτους καὶ βελτιώ­σεις τοῦ ἡμερολογίου. γιὰ παράδειγμα, οἱ ἀρχαῖοι λαοὶ εἶχαν ὡς πρωτο­χρονιὰ τὴν 1η μαρτίου, ποὺ τὴν τοποθέτησαν ἀρχικῶς στὴν ἡμέρα τοῦ ἰσημερίας (ἀρχὴ τῆς ἀνοίξεως), ἐπειδὴ τότε εἶναι τὸ «πρωὶ» τῆς χρονιᾶς, τότε ἄρχιζαν οἱ ἀγροτικὲς ἐρ­γα­σίες, ὁ πλοῦς τῶν ναυτικῶν καὶ οἱ πολε­μικὲς ἐπι­χει­ρήσεις. ὅμως μὲ τὴν πάροδο τῶν ἐτῶν ἡ ἰσημερία ἔφυγε ἀπὸ τὴν 1η μαρτίου καὶ πῆγε στὶς 21 τοῦ μηνός· αὐτὸ ὀφείλεται στὰ ἀτελῆ ἡμερολόγια τῆς ἀρχαιότητος.
Γιὰ ἕνα διάστημα οἱ ἀρχαῖοι ῾Ρωμαῖοι ἔκαμαν πρῶτο μῆνα τοῦ ἔτους τὸν σεπτέμ­βριο, διότι τότε τὴν 1η σεπτεμ­βρίου ἦταν ἡ φθινοπωρινὴ ἰση­μερία (σημερινὴ 23η τοῦ μηνός), καὶ ἀπὸ τότε ἀρχίζει ὁ νέος κύκλος τῶν ἀγροτικῶν ἐρ­γασιῶν, ποὺ ξεκινοῦν μὲ τὰ ὀρ­γώματα γιὰ τὴν ἑτοιμασία τῶν προσεχῶν καλλιεργειῶν. ὅταν ἀργότε­ρα, σὲ ὄψιμα χρόνια, οἱ ῾Ρω­μαῖοι ἔκαμαν πρωτοχρονιά τους τὴν 1η ἰα­νουαρίου, αὐτὴ ἀντιστοιχοῦσε στὴν σημερινὴ 22α δεκεμ­βρίου, μέγιστη νύ­χτα τῆς χρονιᾶς καὶ πρώτη μέρα ποὺ αὐξάνει τὸν χρόνο της καὶ τὴν ἡλι­ο­φάνεια, ἐνῷ ἡ 1η σεπτεμ­βρίου ἔμεινε σὰν οἰκο­νομικὴ καὶ φορολογικὴ πρωτοχρονιά, ἐπειδὴ τότε τελείωναν ὅλες οἱ συγκομιδές, καὶ οἱ πολῖτες μποροῦσαν νὰ πληρώσουν τοὺς φόρους των· σὲ εἶδος βέβαια, δηλαδὴ σὲ ἀγροτικὰ προϊόντα, διότι νόμισμα δὲν ὑπῆρχε ἀκόμα (Κωνσταντίνου Σιαμάκη, «Λάθος ὁ ἑορτασμὸς τῆς χιλιετηρίδος ἕναν χρόνο νωρίτερα», ἄρθρο τῆς 21ης ἰουλίου 2000).
Μὲ τὴν ἡμερολογιακὴ μεταρ­ρύθμισι τοῦ ᾿Αλεξαν­δρειανοῦ ῞Ελληνος ἀστρονόμου Σωσιγένους ἐπὶ ᾿Ιουλίου Καίσαρος τὸ 46 πρὸ Χριστοῦ οἱ ἡμέρες τοῦ ἔτους –καὶ ἡ 1η σεπτεμβρίου– πῆραν τὴν σημερινή τους θέσι. στὰ χρόνια τοῦ Καίσαρος καὶ τοῦ Χρι­στοῦ ἡ 1η σεπτεμβρίου ἦταν ἡ οἰ­κονομικὴ-φορολογικὴ πρωτο­χρονιά, ἐνῷ ἡ ἡμερολογιακὴ ἦταν ἡ 1η ἰα­νουαρίου. τὸ ῥωμαϊκὸ κράτος κάθε 1η σεπτεμβρίου δεχόταν τὶς φορο­λογικὲς δηλώσεις καὶ τοὺς φόρους καὶ κάθε 15 χρόνια ἔκανε ἀπογραφὴ τοῦ πληθυσμοῦ, ποὺ γιὰ τοὺς ῾Ρωμαίους ἦταν οἰκονομικὴ-φορολογικὴ καὶ ὄχι στατιστική, ὅπως εἶναι σήμερα, οὔτε στρατολογική, ὅπως ἦταν στὸν βιβλικὸ ᾿Ισραήλ. ἡ 1η σεπτεμβρίου τοῦ πρώτου ἔτους τῆς κάθε δεκα­πεν­ταετίας λεγόταν edictum, ἔδικτον, ἤδικτον, ἴδικτον, ἴνδικτος, ἐπειδὴ κατὰ τὴν ἡμέρα ἐκείνη ἐτοι­χοκολ­λεῖτο σὲ ὅλη τὴν αὐτο­κρατορία τὸ δόγμα (= edictum, διάταγμα) τοῦ αὐτοκράτορος ποὺ διέτασσε τὴν ἀπογραφή, ἡ ὁποία ἄρχιζε ἀμέσως (Κωνσταντίνου Σιαμάκη, ἔνθ᾿ ἀνωτέρω).






















Η αγία εικόνα τής Γέννησης τού Χριστού

Οἱ πληροφορίες τῆς Βίβλου
῾Ο εὐαγγελιστὴς Λουκᾶς ὅταν ἱστορῇ τὴν γέννησι τοῦ Κυρίου, μᾶς λέει (Λκ 2: 1)·«...ἐξῆλθε δόγμα παρὰ Καίσαρος Αὐγούστου ἀπογράφεσθαι πᾶσαν τὴν οἰκουμένην. αὕτη ἡ ἀπογραφὴ πρώτη ἐγένετο ἡγεμονεύοντος τῆς Συρίας Κυρηνίου». τὸ δόγμα = διά­ταγμα τοῦ Καίσαρος Αὐγούστου ἐτοι­χοκολλήθη, σύμφωνα μὲ τὰ προ­­ηγούμενα, τὴν 1η Σεπτεμβρίου ἐκείνου τοῦ ἔτους, κι ἀμέσως οἱ ὑπόδουλοι, μεταξὺ τῶν ὁποίων κι ὁ ᾿Ιωσὴφ μὲ τὴν ἔγκυο παρθένο Μαρία, ἔσπευσαν νὰ ἀπογραφοῦν ὁ καθένας στὸν τόπο καταγωγῆς του (Βηθλεὲμ) καὶ ὄχι στὸν τόπο διαμονῆς του (Ναζαρέτ)· ὅπως καὶ σήμερα οἱ ἑτεροδημότες γιὰ τὶς ἐκλογὲς τῆς τοπικῆς αὐτοδιοι­κήσεως πρέπει νὰ πᾶνε νὰ ψηφίσουν στὸ χωριό τους. παρ᾿
ὅλο ποὺ ἔσπευ­σαν τὸ ταχύτερο δὲν πρόλαβαν μιὰ ἀνθρώπινη θέσι διανυκτε­ρεύσεως μέσα σὲ σπίτι ἢ πανδοχεῖο, ἀλλ᾿ ἀναγ­κά­στηκαν νὰ διανυκτερεύ­σουν ὅπως ὅπως σ᾿ ἕναν στάβλο, ὅπου τὴν πρώτη βραδιὰ γεννήθηκε ὁ Χρι­στός. μία πορεία ἀπὸ τὴν Ναζαρὲτ μέχρι τὴν Βηθλεὲμ μὲ τὰ μέσα τῆς ἐποχῆς ἐκείνης διαρκοῦσε 4 ἢ 5 ἡμέρες. συνεπῶς ὁ Χριστὸς γεννήθηκε τὴν νύχτα τῆς 4ης πρὸς 5η Σεπτεμβρίου, ποὺ τότε σὲ ὁποιαδήποτε ὥρα της ἐθεωρεῖτο 5η Σεπτεμβρίου, διότι γιὰ τοὺς ἀρ­χαίους τὸ νέο 24ωρο ἄρχιζε ἀπὸ τὴν δύσι τοῦ ἡλίου καὶ ὄχι ἀπὸ τὶς 12 τὰ μεσάνυχτα, ὅπως ἀρχίζει σήμερα (Κωνσταντίνου Σιαμάκη,ἔνθ᾿ ἀνωτέρω).
Σύμφωνα μὲ τὴν διήγησι τοῦ εὐαγγελίου ἀποκλείεται παν­τελῶς ἡ περίπτωσι ὁ Χριστὸς νὰ γεν­νήθηκε χειμῶνα, διότι τὴν νύχτα ἐκείνη «ποι­μένες ἦσαν ἐν τῇ χώρᾳ τῇ αὐτῇ ἀγραυλοῦντες καὶ φυλάσσοντες φυλακὰς τῆς νυκτὸς ἐπὶ τὴν ποίμνην αὐτῶν. καὶ ἰδοὺ ἄγγελος Κυρίου ἐπέστη αὐτοῖς...» (Λκ 2: 8). ὅπως γνωρίζουν οἱ κάτοικοι τῶν ἀγροτικῶν περιο­χῶν, οἱ ποιμένες ποτὲ δὲν βγάζουν τὴν νύχτα τὰ κοπάδια τους γιὰ βοσκὴ μέσα στὸ καταχείμωνο, ἀφ᾿ ἑνὸς μὲν διότι τὰ ζῷα δὲν θὰ βροῦν τίποτε νὰ φᾶνε, ἀφ᾿ ἑτέρου δὲ διότι θὰ ψοφήσουν ἀπ᾿ τὸ κρύο καὶ τὴν ὑγρασία ἢ τὴν κακο­καιρία. αὐτὸ (δηλαδὴ τὴν νυχτερινὴ βοσκὴ) τὸ κάνουν στὴν ζεστὴ περίοδο τοῦ ἔτους, κυρίως μάιο μὲ σεπτέμβριο, διότι τότε λόγῳ τῆς ζέ­στης καὶ τοῦ καύσωνος πάλι τὰ ζῷα διατρέχουν κίνδυνο, ἂν βο­σκήσουν τὴν ἡμέρα. Κι ἂν στὴν ῾Ελλάδα γίνεται αὐτὸ τὸν σε­πτέμ­­βριο, ποὺ εἶναι ζεστὸς καὶ σχεδὸν καλοκαιρινὸς μῆνας, πολὺ πιὸ ζεστὸς εἶναι στὴν Παλαιστίνη.
῾Η λειτουργικὴ παράδοσι τῆς ἐκκλησίας
Βέβαια μπορεῖ κάποιος νὰ ἀναρωτηθῇ· καλὰ εἶναι ὅλα αὐτὰ τὰ στοι­χεῖα καὶ οἱ ἑρμηνεῖες ποὺ δίνονται, ἀλλὰ εἶναι δυνατὸν νὰ μὴν ἔχουμε καμμία σαφέστερη ἐκκλησιαστικὴ μαρτυρία (ἀνάμνησι ἢ παράδοσι) ὅτι ἡ γέννησι τοῦ Χριστοῦ ἔγινε τὶς πρῶτες ἡμέρες τοῦ σεπτεμβρίου; καὶ ὅμως ἔχουμε! σὲ ἕνα ἀρχαιότατο ἐκκλησιαστικὸ τυπικὸ τῆς ἁγίας Σο­φίας Κων­σταν­τινουπόλεως, σὲ χειρόγραφο τοῦ 9ου αἰῶνος (πατ­μια­κὸς κῶδιξ 266, ἔκδοσις Δημητριεύσκη Ι, Κίεβον 1895, σ. 1), στὴν 1η σεπτεμβρίου ὁρίζεται στὸ 3ο ἀν­τί­φωνο τῆς λειτουργίας νὰ ψαλῇ τὸ ἐφύμνιον «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θε­οῦ, ὁ ἐκ παρθένου τεχθείς, ψάλλοντάς σοι ἀλληλούια». ἀλλὰ τὸ ἐφύ­μνιον αὐτὸ εἶναι τῆς λειτουργίας τῶν χριστου­γέννων καὶ ψάλ­λε­ται μέχρι σήμερα στὶς 25 δεκεμβρίου! γιατί νὰ ψαλῇ καὶ τὴν 1η σεπτεμβρίου στὴν ἀρχὴ τῆς ἰνδίκτου; εἶναι ἀσφα­λῶς ἐντυπωσιακὸ ὅτι τὴν ἐποχὴ ποὺ πατρι­άρχης ἦταν ὁ ἅγιος Φώτιος ὁ μέγας, στὴν λειτουργία ποὺ ὁ ἴδιος χορο­στατοῦσε στὴν ἁγία Σοφία Κων­σταν­τι­νου­πόλεως τὴν 1η σεπτεμβρίου, ἀνυμνοῦσαν τὴν γέννησι τοῦ Κυ­ρίου! ἡ πληροφορία αὐτὴ ποὺ μόλις δια­σώθηκε μέχρι τῶν ἡμε­ρῶν μας στὸ χειρόγραφο τοῦ 9ου αἰῶνος εἶναι μεγάλης θεολογικῆς καὶ ἱστο­ρικῆς σπουδαιότητος, διότι δείχνει ὅτι σὲ ἀρ­χαιότατους χρό­νους ὑ­πῆρ­χε στὴν ἐκκλησιαστικὴ συνείδησι ἀνάμνησι ὅτι ὁ Κύριος γεν­νήθη­κε στὶς πρῶτες ἡμέρες τοῦ μηνὸς σεπτεμβρίου.
Μέσα ἀπ᾿ αὐτὸ τὸ πρῖσμα κάποια λειτουργικὰ στοιχεῖα τῆς 1ης σε­πτεμ­βρίου, ποὺ μέχρι σήμερα δὲν εἶχαν τύχει ἰδιαιτέρας προσοχῆς, ἀπο­κτοῦν ἄλλην βαρύτητα. κατ᾿ ἀρχὰς βλέπουμε ὅτι ἡ ἀκολουθία τῆς 1ης σεπτεμβρίου στὸ μηναῖο εἶναι ἑορτάσιμος ὑπὸ τύπον μικρᾶς δεσπο­τικῆς ἑορτῆς. αὐτὸ πλέον δὲν σημαίνει ἐπίδρασι τοῦ κοσμικοῦ ἑορτολο­γίου (τῆς αὐτο­κρα­τορικῆς ἰνδίκτου-πρωτοχρονιᾶς) στὴν ἐκκλησιαστικὴ ἀκολου­θία, ἀλλὰ ὅτι ἡ ἐκκλησία ὥρισε αὐτὴν τὴν ἑορτὴ γιὰ καθαρὰ δικούς της λό­γους. ἐπιπλέον ἂν προσέξουμε τὴν ὑμνογραφία τῆς 1ης σεπτεμβρίου, ὅπως ὑπάρχει στὰ ἐν χρήσει λειτουργικὰ βιβλία (μηναῖα), θὰ ἐκπλα­γοῦμε ἀσφαλῶς, ὅταν διαπιστώσουμε ὅτι στὴν θεματολογία τῆς ἡμέρας περι­λαμ­βάνεται καὶ ἡ γέννησις τοῦ Κυρίου. ἀξίζει νὰ δοῦμε λίγα ἀποσπά­σματα.
᾿Απόστιχον τοῦ ἑσπερινοῦ, ἰδιόμελον 3ον, ἦχος β΄· «Θαυμαστὸς εἶ, ὁ Θεός, καὶ θαυμαστὰ τὰ ἔργα σου, καὶ αἱ ὁδοί σου ἀνεξιχνίαστοι· πέλεις γὰρ σοφία τοῦ Θεοῦ, καὶ ὑπόστασις τελεία καὶ δύναμις, συνάναρχός τε καὶ συναΐδιος συνεργία· δι᾿ ὃ παντοδυνάμῳ ἐξουσίᾳ κόσμῳ ἐπεδήμησας, ζητῶν ὃ ἐκάλλυνας πλάσμα, ἀνεκφράστως ἐξ ἀπειράνδρου μητρός, μὴ τραπεὶς τῇ θεότητι...»
Κανὼν τῆς ἰνδίκτου, ᾠδὴ α΄, ἦχος α΄, τροπάριον 2ον· «῎ᾼσωμεν πάντες Χριστῷ τῷ πατρικῇ εὐδοκίᾳ ἐπιφανέντι ἐκ παρθένου...» [ἐπιφανέντι ἐκ παρθένου = ἡ ἀρχαία ἑορτὴ τῆς ἐπιφα­νείας, ἤ τοι τῆς γεννήσεως τοῦ Κυρίου.]
Αἶνοι τοῦ ὄρθρου, ἰδιόμελον 3ον, ἦχος β΄· «Αἱ πορεῖαί σου, ὁ Θεός, αἱ πορεῖαί σου μεγάλαι καὶ θαυμασταί· δι᾿ ὃ τῆς οἰκονομίας σου τὴν δυνα­στείαν μεγαλυνοῦμεν, ὅτι φῶς ἐκ φωτὸς ἐπεδήμησας εἰς ταλαίπωρον κόσμον σου, καὶ τὴν πρώτην ἀνεῖλες ἀρὰν τοῦ παλαιοῦ ᾿Αδάμ, ὡς ηὐδό­κησας, Λόγε, ...» [φῶς ἐκ φωτὸς ἐπεδήμησας = Θεοφάνεια.]
῾Επομένως στὴν καὶ σήμερα ψαλλόμενη ὑμνολογία τῆς 1ης σεπτεμ­βρίου διατηροῦνται πολλὲς ἀναφορὲς ποὺ συνδέουν τὴν ἡμέρα αὐτὴν μὲ τὴν ἀρχαία ἑορτὴ τῆς ᾿Επιφανείας ἢ Θεοφανείας, τὸ περι­ε­χόμενο τῆς ὁποίας σαφῶς ὁρίζεται (στὶς ἴδιες ἀναφορὲς) ὅτι ἦταν ἡ γέν­νησι τοῦ Χρι­στοῦ. ἀρκεῖ νὰ συγκρίνουμε τὰ παραπάνω ἀπο­σπάσματα μὲ τοὺς ὕμνους τῆς 25ης δεκεμβρίου καὶ τῆς 6ης ἰανουαρίου, ὅπως ἐπὶ παραδείγματι μὲ τὸ 3ο κεκραγάριον ἰδιόμελον τοῦ ἑσπερινοῦ τῶν χριστουγέννων, ἦχος β΄· «...ὁ σαρκωθεὶς ἐκ Πνεύματος ἁγίου, καὶ ἐκ τῆς ἀειπαρθένου Μαρίας ἐναν­θρωπήσας, φῶς ἡμῖν ἔλαμψας, Χριστὲ ὁ Θεός, τῇ σῇ παρουσίᾳ· φῶς ἐκ φωτός, τοῦ Πατρὸς τὸ ἀπαύγασμα, πᾶσαν φύσιν ἐφαίδρυνας...» Καὶ μὲ ἕνα στιχηρὸ τῶν αἴνων τῆς 6ης ἰανουαρίου· «Φῶς ἐκ φωτός, ἔλαμψε τῷ κόσμῳ, Χριστὸς ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ ἐπιφανεὶς Θεός, τοῦτον λαοὶ προσκυ­νήσωμεν». γίνεται λοιπὸν σαφὲς ὅτι ἡ ἀρχὴ τῆς ἰνδίκτου ἀποτελεῖ ἐκκλησιαστικὴ ἑορτή, διότι πρωταρχικὰ συνδέεται μὲ τὴν ἀνάμνησι τῆς γεννήσεως τοῦ θεανθρώπου.
῞Οταν κατὰ τὰ μέσα τοῦ 4ου αἰῶνος θεσπίστηκε ἡ ἑορτὴ τῆς Θεο­φα­νείας, πρέπει νὰ ὑπῆρχε ἀκόμη ὡς ἀρχαία ἐκκλησιαστικὴ παράδοσι ἡ ἀμυδρὴ ἀνάμνησι ὅτι ὁ Κύριος γεν­νή­θηκε στὶς 5 τοῦ μηνὸς μετὰ τὴν πρωτοχρονιά· κι ἐπειδὴ στὴν ξεθω­ριασμένη προφορικὴ παράδοσι λησμο­νήθηκε ὅτι πρόκειται γιὰ τὴν οἰ­κονομικὴ-φορολογικὴ πρωτοχρονιά, τὴν «πρώτη τῆς ἰνδί­κτου», καὶ ὄχι γιὰ τὴν κοσμικὴ πρωτοχρονιά, θεωρήθηκε ὅτι ὁ Χρι­στὸς γεννήθηκε στὶς 5 ᾿Ιανουαρίου, ὁπότε γι᾿ αὐτὸ τοποθέτησαν καὶ τὴν ἑορτὴ τῆς Θεοφανείας ἢ ᾿Επιφανείας σ᾿ αὐτὴν τὴν ἡμερο­μηνία. τὸ ὅτι στὴν ἴδια ἡμερομηνία κατὰ τὴν ἀρχαιότητα συνέπιπτε τὸ χειμερινὸ ἡλιοστάσιο καὶ ἡ εἰδωλολατρικὴ ἑορτὴ τῶν γενεθλίων τοῦ «θεοῦ» ἡλίου ἦταν κατ᾿ ἀρχὰς μία ἁπλῆ σύμπτωσι. σύντομα ἡ χριστιανικὴ ἑορτὴ ἔγινε διήμερη, 5 καὶ 6 ἰανουαρίου, καὶ τελικῶς ἡ δεύ­τερη ἡμέρα ἔγινε πανηγυρι­κώτερη καὶ ἐπεσκίασε τὴν πρώτη. ἔ­μεινε ὅμως μέχρι σήμερα ἡ συνήθεια νὰ τελῆται τὴν 5η ἰανουαρίου ὄρθρος καὶ λειτουργία καὶ μέγας ἁγιασμὸς πολὺ νωρὶς τὸ πρωί, καὶ λίγοι εὐλαβεῖς χριστιανοὶ νὰ πηγαίνουν στὴν ἐκκλησία μὲ ἰδιαίτερη εὐλάβεια. ὑπάρχει ἐπίσης στὴν λαϊκὴ πα­ράδοσι ὁ θρῦλος ὅτι τὴν νύχτα ἐκείνη τὴν πρὸς 5 ἰανουαρίου κατὰ τὰ μεσάνυχτα «ἀνοίγουν τὰ οὐράνια», καὶ φαίνεται ὁ Θεός· στοὺς πολὺ πιστοὺς μόνο. αὐτὸ εἶ­ναι ὁ ἀσθενὴς ἀπόηχος ὅτι τὴν νύχτα ἐκείνη γεν­νήθηκε ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ, ὁ Χριστός, κι ἔγινε ὁρατὸς στοὺς ἀνθρώπους, μὲ πρώτους τοὺς πολὺ πιστοὺς καὶ ταπεινοὺς βοσκοὺς τῆς Βηθλεέμ (Κωνσταντίνου Σιαμάκη, ἔνθ᾿ ἀνωτέρω). ἑπομένως ἡ κατὰ τὴν 5η ἰανου­αρίου ἑορταζομένη ἀρ­χικῶς Χριστοῦ γέννα δείχνει μὲ κάποιο λάθος τὴν 5η σεπτεμβρίου ποὺ φαίνεται στὰ εὐαγγέλια ὡς ἡμέρα τῆς γεννήσεως τοῦ Κυρίου ἡμῶν ᾿Ιησοῦ Χριστοῦ.
Γιατί ὅμως τελικὰ γιορτάζουμε τὰ χριστούγεννα στὶς 25 δεκεμβρίου; καὶ πάλι ἡ αἰτία βρίσκεται στὰ ἀτελῆ ἡμερολόγια τῆς ἀρχαι­ό­τητος. ἡ ῾Ρώμη γιόρταζε τὴν ἑορτὴ τῆς θεοφανείας ὄχι στὶς 5 ἢ 6 ἰανουαρίου ἀλλὰ στὶς 25 δεκεμβρίου, διότι εἶχε γίνει κάποια ἡμερο­λογιακὴ διόρθωσι, ἐξ αἰτίας τῆς ὁποίας τὸ χειμερινὸ ἡλιο­στάσιο, ποὺ παλαιότερα συνέπιπτε στὶς 5 ἢ 6 ἰανουαρίου, τώρα συνέπιπτε στὶς 25 δεκεμβρίου, ὁπότε καὶ ἡ ἑορτὴ στὴν ῾Ρώμη με­τα­τέθηκε στὴν νέα της ἡμε­ρο­μηνία 25 δεκεμβρίου, ἐνῷ στὴν ᾿Ανατολὴ παρέμεινε στὶς 5 ἰανουα­ρίου. πάντως πολὺ νωρίς, τέλη τοῦ 4ου αἰῶνος, ἡ 25η δεκεμβρίου ὡς χριστιανικὴ ἑορτὴ ἀπὸ τὴν ῾Ρώμη με­ταφέρ­θηκε στὶς ἐκκλησίες τῆς ᾿Ανατολῆς καὶ καθιερώθηκε. τότε συνέβη νὰ διατηρηθοῦν ὡς ἐκκλησιαστικὲς ἑορτὲς καὶ οἱ δυὸ ἡμε­ρομηνίες, ἡ μὲν 25η δεκεμβρίου καθαρῶς ὡς γενέθλιος ἡμέρα τοῦ Χριστοῦ, ἡ δὲ 6η ἰανου­αρίου ὡς ἀνά­μνησι τῆς βαπτίσεως αὐτοῦ. ἡ ἀρχαία σύζευξι τῶν δεσπο­τικῶν ἑορτῶν τῆς γεννήσεως καὶ τῆς βαπτίσεως στὶς 5 καὶ 6 ἰα­νου­αρίου διατηρήθηκε μέχρι σήμερα στὸ ἑορτολόγιο τῆς ἀρμενικῆς ἐκκλη­σίας.

Η σημασία τῶν ἐρευνῶν
Τί σημαίνει ἡ ἐξακρίβωσι τῆς πραγματικῆς ἡμερομηνίας τῆς γεν­νή­σεως τοῦ Κυρίου; ὅτι τώρα θὰ πρέπει νὰ ἀλλά­ξουμε τὴν ἡμερο­μη­νία γιορτῆς τῶν χρι­στου­γέννων; ὄχι. πρέπει νὰ ξέ­ρουμε ὅτι οἱ περισ­σό­τερες ἡμερομηνίες τῶν δεσπο­τικῶν καὶ θεομητο­ρικῶν ἑορτῶν εἶναι συμ­βατικές. ἐπὶ παραδείγματι τὸ γενέσιον τῆς Θεοτό­κου δὲν συνέβη 8 σε­πτεμβρίου, οὔτε ξέρουμε πότε συνέβη. ἡ μεταμόρ­φωσις τοῦ Κυρίου ἔλαβε χώρα 40 ἡμέρες πρὶν ἀπὸ τὴν μεγάλη παρα­σκευή, ἄρα θὰ περίμενε κανεὶς νὰ εἶναι κινητὴ ἑορτὴ καὶ νὰ τὴν γιορτάζουμε φεβρουάριο ἢ μάρτιο, κι ἐμεῖς τὴν γιορτάζουμε αὔγουστο (μετάθεσι 6 μῆνες). ἐπίσης οἱ περισ­σό­τερες μνῆμες ἁγίων δὲν εἶναι στὴν ἡμερομηνία ποὺ μαρ­τύ­ρησαν ἢ ἐκοιμήθησαν ὁσιακῶς, ἀλλὰ σὲ ἄλλη ἡμερομηνία γιὰ διαφόρους λό­γους. ἔτσι ἡ μνήμη τοῦ Χρυσοστόμου στὶς 13 νοεμβρίου εἶναι κατὰ μετάθεσι 2 ὁλόκληρους μῆνες. ἡ μνήμη τοῦ ὁσίου Συμεὼν τοῦ νέου θεολόγου μετατίθεται κατὰ 6 ὁλόκλη­ρους μῆνες (ἀπὸ 12 μαρτίου στὶς 12 ὀκτωβρίου). ἐδῶ λοιπὸν στὰ Χριστούγεννα ἔχουμε μετάθεσι γιὰ 4 μῆνες, καὶ μάλιστα ξέρουμε καὶ τοὺς λόγους καὶ τὶς συγχύσεις μηνῶν ποὺ ὡδήγησαν σ᾿ αὐτὴν τὴν μετάθεσι. δὲν εἶναι κά­τι τὸ παράξενο στὸν χῶρο τοῦ ἑορτολογίου.
Σὲ κάθε περίπτωσι ἡ σημασία τοῦ ἀκριβοῦς προσδιορισμοῦ τῆς γεν­νή­σεως τοῦ Κυρίου εἶναι με­γάλη. 1) φαίνεται ὅτι οἱ πληροφορίες τῆς Καινῆς Διαθήκης εἶναι ἀκρι­βεῖς, ἄρα κατὰ πάντα ἀληθεῖς. 2) ἡ ἐκκλησία δὲν ἐπηρεάστηκε ἀπὸ εἰδωλολατρικὲς ἑορτὲς στὸν ἀρχικὸ προσδιορισμὸ τῆς ἡμε­ρο­μηνίας τῶν χριστουγέννων. 3) δὲν ἔχουν σχέσι τὰ δικά μας χρι­στού­γεννα μὲ τὰ δῆθεν χριστούγεννα τοῦ ἐκτὸς ἐκκλησίας κόσμου.

(δημοσιεύτηκε στὸν «᾿Εκκλησιολόγο» Πατρῶν στὶς 17/12/2011)

Σάββατο, 20 Δεκεμβρίου 2014

Ξενοφών Ζολώτας: «Αυτοί οι δύο θα χρεοκοπήσουν τη χώρα»

Ήταν 3 Ιανουαρίου 1990, αργά το βράδυ και ενώ οι διάδρομοι της Βουλής ήσαν σχεδόν άδειοι, στο γραφείο του πρωθυπουργού της οικουμενικής κυβέρνησης Καθηγητή Ξενοφώντα Ζολώτα επικρατούσε μια απίστευτη ένταση και υπερκινητικότητα. Το συμβούλιο των πολιτικών αρχηγών (Κωνστ. Μητσοτάκης, Ανδρέας Παπανδρέου, Χαρίλαος Φλωράκης - πρόεδρος Συνασπισμού της Αριστεράς) δεν ενέκρινε το έκτακτο σχέδιο 10 σημείων που πρότεινε ο κ. Καθηγητής και η χώρα κινδύνευε με άμεση χρεοκοπία και στάση πληρωμών.


Το ήξεραν ή το υποψιάζονταν ελάχιστοι και η καθημερινότητα στην χειμωνιάτικη Αθήνα ήταν απολύτως ομαλή παρά τις γνωστές και οικείες έντονες πολιτικές αντιπαραθέσεις. Άλλωστε παντού στον δυτικό κόσμο η πτώση του τείχους του Βερολίνου, η διάλυση του υπαρκτού σοσιαλισμού και το άνοιγμα των βόρειων συνόρων της χώρας είχαν προκαλέσει μια γενικευμένη αίσθηση αισιοδοξίας.
Στην Ελλάδα είχαν προηγηθεί δύο εκλογικές αναμετρήσεις με την πρώτη να οδηγεί στην συγκρότηση της κυβέρνησης Τζαννετάκη με συνεργασία ΝΔ-Συνασπισμού και η δεύτερη στην οικουμενική κυβέρνηση Ζολώτα. Ήταν μια κυβέρνηση γέφυρα που θα οδηγούσε την χώρα ομαλά στην επόμενη εκλογική αναμέτρηση μέσα όμως από ένα σχέδιο συναινετικής Εθνικής Ανασυγκρότησης που θα οδηγούσε τη χώρα σε μια νέα πορεία. Γι’αυτό ο Ζολώτας αποφάσισε ως πρωθυπουργός να συγκροτήσει την περίφημη τότε άγνωστη σήμερα Επιτροπή Αγγελόπουλου (Άγγελος Αγγελόπουλος, Καθηγητής Οικονομίας, νεανικός φίλος του Ξ. Ζολώτα, υπουργός της «Κυβέρνησης του Βουνού» ΠΕΕΑ και της Κυβέρνησης Εθν. Ενότητας τον Οκτώβριο Δεκέμβριο 1944).
Στόχος του ήταν να πείσει επιτέλους όλα τα πολιτικά κόμματα να συμφωνήσουν σε ένα ελάχιστο κοινό πρόγραμμα που συμπύκνωνε την έμμονη ιδέα του Καθηγητή από το 1924, όταν έγινε - ο νεότερος στη ιστορία - Καθηγητής Οικονομικών. Νομισματική σταθερότητα μαζί με γρήγορη οικονομική ανάπτυξη και εκβιομηχάνιση. Κάτι που το κατόρθωσε προσωρινά ως διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας την περίοδο 1955-1967, όταν η Ελλάδα σημείωσε ποσοστά ανάπτυξης του ΑΕΠ με τον «ιαπωνικό» ρυθμό του 6-7% ετησίως. Σε στενή συνεργασία και με την υποστήριξη του Κων. Καραμανλή που έγινε πρωθυπουργός το 1955, προώθησε ένα επιτυχημένο μείγμα κρατικής παρέμβασης και αγοράς που μόνον η Ιαπωνία και η Νότιος Κορέα κατόρθωσαν να επιτύχουν.
Αυτό ήταν το όραμα Ζολώτα. Βιομηχανία τύπου Νότιας Κορέας (το 1960 ήταν φτωχότερη από την Ελλάδα) δημοκρατία αναπτυγμένης χώρας και στόχευση στην καρδιά της Ευρώπης. Αν και δεν εξέφραζε ποτέ ανοικτά τις πολιτικές του προτιμήσεις και τηρούσε με θρησκευτική ευλάβεια την αμερόληπτη ουδετερότητα που του επέβαλλε η θέση του ως Διοικητή της ΤτΕ και ο δυναμικά μειλίχιος χαρακτήρας του, δεν ανήκε ποτέ στην Δεξιά Παράταξη. Ήταν πάντοτε ένας κεντρώος της σύνθεσης.
Έκανα αυτή την παρενθετική παρέμβαση του κεντρικού αφηγηματικού νήματος του άρθρου για τρεις λόγους. Ο πρώτος είναι η εξαιρετική έκθεση για το έργο και την ζωή του Ξενοφώντα Ζολώτα που εγκαινιάστηκε προχθές στο νέο κτίριο της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) στην οδό Αμερικής και θα διαρκέσει αρκετούς μήνες. Προτείνω σε όλους και ιδίως στους νεότερους που μάλλον δεν ξέρουν καν της ύπαρξή του να την επισκεφτούν. Πρόκειται για τον μεγαλύτερο Έλληνα οικονομολόγο και - για μένα - τον πιο συνειδητό Έλληνα πρωθυπουργό που προσέγγισε την έννοια του «Δημόσιου Συμφέροντος» περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον.
Ο δεύτερος λόγος έχει να κάνει και αυτός με την επικαιρότητα των πιο σκληρών πλευρών της ιστορίας μας. Με αφορμή τα 70 χρόνια από τα Δεκεμβριανά του 1944 και την συζήτηση που άνοιξε θα πρέπει να εξεταστεί και η προσπάθεια ενός τρίτου, σοσιαλιστικού και δημοκρατικού πόλου που συνετρίβη πρόωρα μέσα στην μέγγενη του εμφύλιου πολέμου που ακολούθησε. Άλλωστε ο Ξεν. Ζολώτας θεωρούσε ιδανικό οικονομικό σύστημα και για την Ελλάδα – με σταδιακά βήματα και εφόσον το επέτρεπαν οι συνθήκες – τον «Δημιουργικό Σοσιαλισμό» (βλέπε βιβλίο του με τον ίδιο τίτλο το 1943) που θα ήταν μια σύνθεση φιλελεύθερης (όχι αρρύθμιστης ή όπως λέμε σήμερα νεοφιλελεύθερης) αγοράς με ένα ισχυρό κοινωνικό κράτος και γι’αυτό μαζί με τον Άγγελο Αγγελόπουλο ίδρυσαν κατά την διάρκεια της Κατοχής το 1942 τον όμιλο Σοσιαλιστική Ένωση (στην οποία από πρόταση της Ιωάννας Τσάτσου συμμετείχε για λίγο και ο Κωνσταντίνος Καραμανλής).
Ο τρίτος λόγος και πιο σημαντικός ακολουθεί. Ας ξαναγυρίσουμε λοιπόν στην αρχή της ιστορίας.
«Είναι καλοί άνθρωποι αλλά είναι άρπαγες του κράτους»
Όταν στις 23 Νοεμβρίου 1989 ο Καθηγητής Ζολώτας ανέλαβε ύστερα από ομόφωνα πρόταση των κομμάτων την πρωθυπουργία της οικουμενικής Κυβέρνησης, τα οικονομικά στοιχεία που του δόθηκαν ήταν από ασαφή έως θολά. Σίγουρα πολύ χειρότερα απ' ότι του είχαν ειπωθεί. Είχε προηγηθεί η τρίμηνη θητεία της κυβέρνησης Τζαννετάκη, ένα καθεστώς ημικυβερνησίας. Υπουργός Οικονομικών ήταν ο Αντ. Σαμαράς με βασική καινοτομία της υπουργίας του την εισαγωγή των αφορολόγητων κόκκινων πινακίδων αυτοκινήτων ΑΜΟ που πλημμύρισαν τη χώρα, παρότι προορίζονταν αρχικά για τους εργαζόμενους στο εξωτερικό (βλ άρθρο ΑΔ Παπαγιαννίδη στον Οικ. Ταχυδρόμο Σεπτ 1999). Μεταπήδησε στην συνέχεια και στην οικουμενική ως υπουργός Εξωτερικών. Την ίδια θέση διατήρησε και στην κυβέρνηση Μητσοτάκη που ήλθε στην εξουσία τον Απρίλιο του 1990, όταν έγινε ο «μοιραίος» άνθρωπος για την εμπλοκή στο Σκοπιανό αλλά και για την πτώση της κυβέρνησης της ΝΔ το 1993. Και μετά ήλθε πάλι στην εξουσία ο ΑΓ Παπανδρέου και πάλι τα γνωστά. Στην Ελλάδα ένας κλειστός αριθμός ατόμων επανέρχονται εναλλάξ στην εξουσία.
Γενικά η κυβέρνηση Τζαννετάκη - όπως και όλες οι προηγουμένως - δεν παρέδωσε τίποτα. Όταν ο πρωθυπουργός μου ζήτησε να βρω τα αρχεία αποφάσεων και ομιλιών για να τα συμβουλευτεί, οι δέκα, προϋπάρχουσες, κυρίες γραμματείς του Γραφείου Τύπου του Πρωθυπουργού - «τρελάθηκα» με τον αριθμό - με κοίταξαν με απορία. «Ποια αρχεία, δεν υπάρχουν αρχεία» μου είπε η προϊσταμένη. «Τα παίρνουν όλα οι Πρωθυπουργοί στο σπίτι τους». Τρελάθηκα για δεύτερη φορά αλλά όπως αποδείχτηκε ήμουν απλά στον πρόλογο. (Τελικά το 2002 ψηφίσθηκε νόμος για τα Αρχεία του Πρωθυπουργού με πρωτοβουλία του καθηγητή Γιώργου Παπαδημητρίου, νομικού συμβούλου επί πρωθυπουργίας Κώστα Σημίτη, αλλά μάλλον δεν εφαρμόζεται πλήρως ακόμη. Ίσως το 2050). Όταν μετέφερα το νέο στον Καθηγητή Ζολώτα, παρότι τυπικά το θέμα ήταν ήσσονος σημασίας για την εποχή, εξερράγη. «Είμαι 86 ετών. Έχω γράψει 40 βιβλία αλλά μόνο τώρα αρχίζω να καταλαβαίνω τις βαθιές παθογένειες της χώρας. Είναι θαύμα που επιβιώνει αυτό το κράτος» Και ήταν μόνο η αρχή.
Στις 3 Ιανουαρίου του 1990 η κατάσταση στα δημοσιονομικά πράγματα έτεινε να γίνει απελπιστική. Το ΑΕΠ της χώρας σε ευρώ ήταν περίπου στα 70 δις (σήμερα είναι 184 δις) ενώ το Δημόσιο χρέος ακόμη ήταν μόνο στο 70% με ραγδαία όμως αυξητική τάση (σήμερα είναι ως γνωστόν στο 176% του ΑΕΠ). Ο πληθωρισμός γύρω στο 15% (σήμερα έχουμε αρνητικό πληθωρισμό ή αποπληθωρισμό) τα επιτόκια εσωτερικού στο 24% το δημόσιο έλλειμμα κτύπαγε το 13% (όπως το 2009) και περίπου στο 10-12% ήταν το έλλειμμα του εξωτερικού ισοζυγίου πληρωμών. Είχαν αρχίσει σταδιακά εξαγωγές κεφαλαίων με ταξίδια στην Ελβετία κα το κυριότερο κινδυνεύαμε με αθέτηση διεθνών πληρωμών και με μη πληρωμή μισθών και συντάξεων. Ουσιαστικά υπήρχε διορία 2 ή 3 ήμερών πριν το πρόβλημα πάρει μεγάλες διαστάσεις και υπήρχε ο άμεσος κίνδυνος γενικευμένης ανησυχίας των πολιτών για την «υγεία» και την ισοτιμία της δραχμής. (Αποκτήσαμε τελικά το 2001 το ευρώ αλλά ήδη είχαν ξεπροβάλλει τα τρία περίφημα κριτήρια του Μάαστριχτ που θεσπίστηκαν το 1993.)
Με δεδομένη την άρνηση των τριών πολιτικών αρχηγών να συναινέσουν στα 10 έκτακτα μέτρα Ζολώτα, το μόνο που έμενε ήταν η έκτακτη σύναψη Syndicated Loan από Διεθνείς Τράπεζες (η αγορά Ομολόγων δεν ήταν τότε πολύ αναπτυγμένη). Πράγμα ιδιαιτέρως δύσκολο να πραγματοποιηθεί σε ένα λογικό και μη αστρονομικό επιτόκιο.
Όταν μπήκα στο γραφείo του καθηγητή Ζολώτα στο ισόγειο της Βουλής, τον είδα για μια και μόνη φορά στην 18χρονης γνωριμίας μας (τον γνώρισα το 1986 όταν έκανα μαζί του μια συνέντευξη εφ’όλης της ύλης για τα 70 χρόνια του ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΥ) να κάθεται «σε αναμμένα κάρβουνα». Είχε μπροστά του δυο μεγάλα καλογραμμένα λογιστικά φύλλα κάτι σαν έσοδα - έξοδα υποχρεώσεις του κράτους και δίπλα κράταγε σημειώσεις με συνεχείς αναπροσαρμογές. Είχε έρθει για δεύτερη φορά ένας παλιός μαθητής του από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους με άλλα δυο λογιστικά τεφτέρια υπό μάλης. Τηλεφώνησε στον από χρόνια στενότερο συνεργάτη του Ν.Α. από την Τράπεζα της Ελλάδας «Μόνο σε αυτούς του δύο έχω εμπιστοσύνη για την αξιοπιστία των στοιχείων. Είναι οι μόνοι που δεν μου πασάρουν "αλλοιωμένα" στοιχεία για τις πραγματικές υποχρεώσεις του κράτους». «Μα κύριε Καθηγητά του αντέτεινα αυτά δεν είναι επίσημα στοιχεία. Είστε Πρωθυπουργός της χώρας θα έπρεπε να είχατε σε πέντε λεπτά τα πραγματικά μεγέθη του Κράτους».
«Παιδί μου, είπε (προσφιλής προσφώνηση του Καθηγητή στους στενούς του συνεργάτες ανεξαρτήτως ηλικίας) δεν υπάρχει πλέον ενιαίο κράτος στην Ελλάδα. Το κράτος είναι κάτι σαν αδειανό πουκάμισο για τα μάτια του κόσμου. Γνωρίζω από παλιά τον Ανδρέα και τον Μητσοτάκη και είναι καλοί άνθρωποι ως άτομα. Αλλά με τα κόμματά τους έχουν γίνει άρπαγες του κράτους που το λαφυραγωγούν εναλλάξ. Έχουν φτιάξει δύο παράλληλους κομματικούς μηχανισμούς υποκαθιστώντας το επίσημο κράτος. Συγκρούονται αδυσώπητα αλλά ξέρουν ότι είναι μια ο ένας μια ο άλλος. Και κρατάνε τις κρίσιμες πληροφορίες μόνο για τον εαυτό τους. Οι της ΝΔ δραματοποιούν τα στοιχεία προς το χειρότερο γιατί θέλουν άμεσα εκλογές, οι του ΠΑΣΟΚ κάνουν το ακριβώς αντίθετο γιατί δεν θέλουν τώρα εκλογές και είναι ικανοί μέσα στην αδιάφορη ανευθυνότητά τους να καταγγέλλουν ο ένας τον άλλο δημοσίως και να εκθέτουν τη χώρα διεθνώς. Να το θυμάσαι ότι αυτό οι δύο σε πέντε σε δέκα ίσως και λίγο περισσότερα χρόνια θα χρεοκοπήσουν την Ελλάδα».
«Το δράμα», συνέχισε «η τραγωδία είναι ότι αυτός που είναι ο πιο λογικός αυτός που με στηρίζει περισσότερο στο Συμβούλιο Αρχηγών που είναι αυτός που έχουμε τις μεγαλύτερες διαφορές. Ο Χαρίλαος Φλωράκης ίσως επειδή έζησε την άγρια εποχή του εμφύλιου δείχνει την μεγαλύτερη ευαισθησία για την κρισιμότητα της κατάστασης. Αλλά και αυτός δεν μπορεί να τα πει δημοσίως. Τις προάλλες μου είπε: «Ξενοφώντα αν σε στηρίξω δημοσίως θα με φάνε οι δικοί μου». Ίσως τελικά να μας σώσει η Ευρώπη με τις νέες Συνθήκες αλλά με διαλυμένο και αρπακτικό κράτος η ιδιωτική οικονομία θα μείνει απροστάτευτη και θα καταστραφεί μέσα στον θυελλώδη ανταγωνισμό».
Συγκρουσιακή λαφυραγώγηση εναλλάξ και ΜΝΗΜΟΝΙΟ
Σοφά, προφητικά λόγια ενός ΜΟΝΑΔΙΚΟΥ Έλληνα που δυστυχώς αποδείχτηκαν στο σύνολο τους αληθινά. Δεκατέσσερα χρόνια μετά, το 2004 ο Γ. Αλογοσκούφης καταγγέλλει ως υπουργός Οικονομικών της κυβέρνησης Κώστα Καραμανλή την προηγούμενη κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ ότι έκρυβε ελλείμματα κάτω από το χαλί. Πρώτη διεθνής δυσφήμηση της χώρας. Το 2009 ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου ως υπουργός Οικονομικών της κυβέρνησης Γιώργου Παπανδρέου καταγγέλλει τον Γ Αλογοσκούφη (και Γ Παπαθανασίου) ότι και αυτοί με την σειρά τους έκρυβαν το κολοσσιαία δημόσιο έλλειμμα στο 13,5% του ΑΕΠ. Τα στοιχεία ήσαν αληθινά αλλά πρέπει να δούμε τον «φαύλο κύκλο» και των δυο μαζί στο ίδιο πλαίσιο. Είναι οι δυο όψεις της ίδιας συγκρουσιακής λαφυραγώγησης του κράτους εναλλάξ που έλεγε κι ο καθηγητής Ζολώτας. Δεύτερη διεθνής δυσφήμηση της χώρας. Μετά πανικός, μερική χρεοκοπία, αποκλεισμός από τις αγορές, ΜΝΗΜΟΝΙΟ. Όσοι έζησαν από κοντά και μέσα στο εσωτερικό της τότε κεντρικής εξουσίας περιγράφουν μια εικόνα απίστευτης σύγχυσης, πρωτοφανούς ερασιτεχνισμού και τσαπατσουλιάς και δυστυχώς δεν υπήρχε ένας Ζολώτας με μαεστρικές κινήσεις να σώσει την χώρα όπως το έκανε το 1990.
Ο Α Σαμαράς και η ΝΔ ήταν κατά του Μνημονίου μέχρι το 2012. Μετά ανέλαβε την εξουσία μαζί με το ΠΑΣΟΚ και έγινε υπέρ αναφανδόν. Συνεχίσθηκε η ίδια παράλογη υφεσιακή περιοριστική πολιτική σε καθεστώς αποπληθωρισμού που στραγγάλισε την ιδιωτική οικονομία και η οποία είναι ομόρροπη μόνο με τα βραχυπρόθεσμα συμφέροντά της Γερμανίας και των χωρών του Βορρά. Ακολούθησαν θυελλώδεις, σπασμωδικές δήθεν «αλλαγές», μαζική περικοπή εισοδημάτων και υπερφορολόγηση που αφορούσαν μόνον τους «πολλούς άλλους», αλλά όχι το κομματικό τους δυναμικό μαζί με τις οικογένειές τους. Σύμφωνα με ορισμένες αδημοσίευτες έρευνες, το ποσοστό ανεργίας τους ανέρχεται μόνο στο 4-5% ενώ το συνολικό είναι 27%.
Αυτό φαίνεται λογικό γιατί ΝΔ και ΠΑΣΟΚ (περίπου 6000 στελέχη και 150.000 μέλη) έχουν γίνει τα τελευταία 20 χρόνια αποκλειστικοί «ιδιοκτήτες» του ελληνικού κράτους. Έχουν «αποικιοποιήσει» το κράτος. Σε συνδυασμό με προσωρινά ευνοϊκές γι αυτούς ευρωπαϊκές συμμαχίες και μαζί με το 20% των πιο πλούσιων Ελλήνων που έχουν πληγεί λίγο η καθόλου από την κρίση είχαν συγκροτήσει ένα σκληρό μπλοκ εξουσίας που μοιάζει με στάσιμη ολιγαρχία και ελέγχει το σύνολο σχεδόν των επικοινωνιακών διαύλων της χώρας. Αποτελούν ένα είδος «vested interests» (καθεστωτικά συμφέροντα) που υπονομεύουν την παραγωγικότητα του κράτους, την κοινωνική κινητικότητα και την επιχειρηματική ανανέωση. Γιατί να δουλέψει κάποιος περισσότερο και πιο παραγωγικά όταν ξέρει ότι ο κομματικός θα πάρει όλα τα εύσημα και τις θέσεις έτσι κι αλλιώς; Γιατί να δεχτεί κάποιος αξιολόγηση όταν ξέρει ότι την αξιολόγηση την ελέγχει ο μηχανισμός ΝΔ - ΠΑΣΟΚ;
Η Ελληνική Δημοκρατία που δημιουργήθηκε με τόσες προσδοκίες το 1974 πρέπει να βρει με άψογες δημοκρατικές και κοινοβουλευτικές διαδικασίες ένα τρόπο να απελευθερώσει το Ελληνικό κράτος από την «αποκλειστική ιδιοκτησία» τους προσπαθώντας επιτέλους να του δώσει δίκαιες «απρόσωπες» δομές σε κοινό κτήμα έτσι ώστε κανένας να μην μπορεί να γίνει μόνιμα αποκλειστικός κυρίαρχος. Ένα σύγχρονο δημοκρατικό κράτος στην καρδιά του πρέπει να παραμένει πάντοτε ένας «κενός χώρος» με προσωρινή καθοδήγηση αυτών που επιλέγουν οι πολίτες. Χωρίς να είναι ιδιοκτησία κανενός. Αυτή είναι η μία και μόνη κεφαλαιώδης «Διαρθρωτική Αλλαγή» η πιο σημαντική μεταρρύθμιση που πρέπει να γίνει και είναι πολύ πιο σημαντική από οποιαδήποτε εργαλειοθήκη του ΟΟΣΑ για τις επιμέρους αγορές ή την ασφαλιστική μεταρρύθμιση των ταμείων.
Για να κλείσουμε εαυτό το μακροσκελές και βιωματικό άρθρο που είναι αφιερωμένο στα 10 χρόνια από το θάνατο του Καθηγητή Ζολώτα (πέθανε πλήρης ημερών το 2004 σε ηλικία 100 ετών) να πούμε ότι την 3 Ιανουαρίου 1990 μέσα σε λίγες ώρες με απανωτές, συντονισμένες κινήσεις ο πρωθυπουργός Ζολώτας έσωσε την χώρα από μια άτακτη χρεοκοπία. Με τηλεφωνικές επικοινωνίες με 3 κεντρικούς τραπεζίτες, τον Ζακ Ντελόρ, τον Μίνω Ζομπανάκη και ιδίως με τον τότε Διοικητή της ΤτΕ Γ. Χαλικιά για την αποτροπή οποιασδήποτε ανησυχίας του κοινού για την δραχμή και την κινητοποίηση του προσωπικού με εποπτεία των τραπεζών (τότε δεν υπήρχαν online συστήματα και πολλά ΑΤΜ) και ιδίως με την σύναψη δολλαριακού δάνειου με το υψηλό επιτόκιο 10,4% (πληρώσαμε παραπάνω αλλά σώθηκε προσωρινά η χώρα) η απειλή χρεοκοπίας απεχώρησε από το προσκήνιο.
Οι εκλογές έγιναν ομαλά στις 8 Απριλίου 1990 και εξελέγη πρωθυπουργός ο Κων Μητσοτάκης. Εκείνη την ημέρα αφού ψήφισε στο εκλογικό κέντρο κοντά στην Διονυσίου Αρεοπαγίτου κάτσαμε σε ένα καφενεδάκι για έναν ήρεμο καφέ. Ήταν εύθυμος, σφύριζε με τον δικό του μελωδικό σκοπό, κάπνισε το καθιερωμένο τσιγάρο Benson Royal των 100 εκατοστών με τον καφέ - χωρίς ποτέ να κατεβάζει τον καπνό - σχολίαζε και συζήταγε με δεκάδες θαμώνες που του μιλούσαν με σεβασμό. Ήταν 87 ετών και ένιωθε πενηντάρης. «Έκανα το καθήκον μου και παρέδωσα την χώρα χωρίς κανένα επιπλέον πρόβλημα. Θα μπορούσα να κάνω πολλά ακόμη αν με άφηναν και αν είχα χρόνο. Αλλά αυτός ο Μητσοτάκης βιαζότανε να πάρει την εξουσία και απέσυρε τους υπουργούς του πρόωρα. Τι να κάνουμε αυτά έχει η ζωή και η πολιτική. Αλλά μην ξεχάσεις ότι σου είπα την πρώτη ημέρα που σε διόρισα στο γραφείο μου. Ό,τι είδες, ό,τι ακούσεις, ό,τι σου είπα θα τα ξεχάσεις. Τουλάχιστον για 20 χρόνια. Έως τότε θα έχουμε ίσως διορθωθεί και άλλωστε μάλλον και οι τέσσερις μας στο Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών θα έχουμε αποδημήσει εις Κύριον».
Μόνο μια αστοχία πρόβλεψης. Ο Κων. Μητσοτάκης ζει και βασιλεύει κα είναι πλέον ο μόνος εν ζωή πολύπειρος πρώην πρωθυπουργός. Λίγα χρόνια μετά ρώτησα τον Κων. Μητσοτάκη ποια είναι η γνώμη του για τον Ξενοφώντα Ζολώτα. «Ο Ξενοφών Ζολώτας είναι ένας πεπεισμένος κρατιστής. Γι’αυτό διαφωνούσαμε τόσο συχνά». Ναι αλλά τι είδους κρατιστής; ¨Ένα τέτοιο δημιουργικό κρατιστή με μετριοπαθείς φιλελεύθερες απόψεις και πίστη στον δημιουργικό Σοσιαλισμό που συνδυάζει το κράτος με την αγορά και την επιχειρηματική καινοτομία μάλλον χρειάζεται ακόμη και σήμερα η χώρα, 110 χρόνια μετά τη γέννησή του.

Περικλής Βασιλόπουλος

Δημοσιογράφος, Αντιπρόεδρος της Ένωσης Πολιτών για την ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ. Διατέλεσε Διευθυντής του Γραφείου Τύπου του Πρωθυπουργού στην Οικουμενική Κυβέρνηση Ζολώτα (1989-90)
Ξενοφών Ζολώτας: «Αυτοί οι δύο θα χρεοκοπήσουν τη χώρα» | TVXS - TV Χωρίς Σύνορα

Σάββατο, 13 Δεκεμβρίου 2014

13 Δεκεμβρίου 1943 : Μέρα μνήμης για τη σφαγή των Καλαβρύτων .

 ΡΟΥΣΣΕΤΟΥ  ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΗ - ΑΦΙΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΔΡΑΜΑ ΤΩΝ ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ (ΑΕΡΟΓΡΑΦΟΣ 0,35Χ0,50)
 Η ΝΕΚΡΗ ΚΡΙΝΙΩ και  ΄ΑΛΛΕΣ 499 ΙΣΤΟΡΙΕΣ
γράφει ο  Απόστολος Θηβαίος.
 Μέρα μνήμης για τη σφαγή των Καλαβρύτων
Η φετινή περίσταση δεν επιδέχεται αναγωγές. Η φύση και το μέγεθος του γεγονότος, σε ανθρώπινη πάντα αξία, αρκεί για να στελεχώσει μια ιστορική μνήμη. Η σφαγή των Καλαβρύτων καταχωρείται στην ιστορία για τη θηριωδία και την επίδρασή της σε κοινωνικό και ηθικό επίπεδο για τον μαχόμενο ελληνισμό της εποχής. Ο θάνατος όλων σχεδόν των ενήλικων και ανήλικων, αρσενικών μελών της αχαϊκής κοινότητας αποτέλεσε μία πράξη με διαστάσεις υπερχρονικές. Το πρόσφατα κατασκευασμένο μνημείο, οι λόφοι με τ΄ακοίμητα καντήλια, η σφραγισμένη θύρα του σχολείου μαρτυρούν την ένταση και το θρήνο, την οδύνη για τους αναίτιους χαμούς. Την προσήλωση μαρτυρούν του γένους και της φυλής στις πράξεις σύμβολα, σε εκείνα τα γεγονότα που εντείνονται καθώς μακραίνουν στο χρόνο, ανακτώντας την ψυχή από τις ζωές όσων χάθηκαν. Γεγονότα όπως η σφαγή των Καλαβρύτων, συνιστούν ολόκληρα σχήματα, εμπειρίες από το εύρος των οποίων δεν μπορεί να απομονωθεί καμιά στιγμή.
Η πόλη των Καλαβρύτων υπενθυμίζει στον επισκέπτη το γεγονός της 13ης Δεκεμβρίου του έτους 1943. Τότε που η 117η Μεραρχία Καταδρομών των γερμανικών, κατοχικών δυνάμεων πυρπολεί την πόλη και αφανίζει ολόκληρο τον ανδρικό πληθυσμό. Εκατοντάδες άνδρες και παιδιά πεθαίνουν από τις ριπές των οπλοπολυβόλων. Το γεγονός υπερβαίνει κατά πολύ κάθε μελλοντική καταγραφή, κάθε σχόλιο και υπενθύμιση. Οι Γερμανοί στρατιώτες εκτελούν τους επιζώντες και ύστερα εγκαταλείπουν την πόλη μες στο δράμα της.
 
 ΡΟΥΣΣΕΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΗ-  ΚΑΛΑΒΡΥΤΑ 13-12-1943 
Μονάχα τ΄αδέσποτα και τα τσακάλια θα επιδείξουν μια τρυφερότητα προς τους νεκρούς και τις συντριμμένες γυναίκες τους. Φθάνουν από τα βουνά, μυρίζουν την ανθρωπιά, σκάβουν πάνω από τους μαρτυρικούς θανάτους, που είναι ευαγγελικοί, θάνατοι λαμπροί, όπως κάθε άδικος χαμός. Οι γυναίκες των Καλαβρύτων θα αναλάβουν και πάλι την πόλη, θα στήσουν ξανά τα οράματά της, θα μεριμνήσουν για τους νεκρούς, τα ορφανά, την ανάγκη που δεν παύει. Η πέτρινη, καλαβρυτινή μητέρα συνιστά μια εξειδίκευση του συνολικού γεγονότος. Η παρουσία τους στάθηκε αδιαμφισβήτητα μια υψηλή προσφορά. Δόθηκαν, σχεδόν εξαντλήθηκαν στην αναστύλωση της ελπίδας, εκείνου του όρου που καταστρατηγεί η ιστορία και ο πόλεμος. Η Κρινιώ Τσαβαλά που΄χασε κάθε στήριγμα, ο Γιώργος Δημόπουλος, ο δεκατριάχρονος, τότε επιζών του ολοκαυτώματος, αποτέλεσαν τις ζωντανές μαρτυρίες μιας τραγικής εποχής για την εμπόλεμη Ελλάδα. Οι ψηφιοποιημένες δηλώσεις από ανθρώπους που επιβίωσαν της κόλασης, εξελίσσονται στις καταχωρήσεις του μουσείου των Καλαβρύτων. Εκεί και η κλειδωμένη πόρτα και τ΄απόφωνα.
 Οι αναγωγές, παρατηρήθηκε στην αρχή τούτης της υπενθύμισης, δεν χωρούν. Σε υποθέσεις όπως αυτή της σφαγής των Καλαβρύτων αρκούν οι σιωπές και η διαμορφωμένη συνείδηση. Ειδικά αυτή η τελευταία συνιστά το σκεύος της παράδοσης, εκείνων των περιστάσεων που ισχυροποιούν τους δεσμούς ανάμεσα στα μέλη μιας φυλής, ενός έθνους. Εβδομήντα έτη μετά το θάνατο εκατοντάδων Αχαιών, η πατρίδα τιμά τους νεκρούς της και καθηλώνεται από ένα δράμα εθνικό και ανεπανάληπτο. Καθώς μακραίνει η ιστορία, λαμπρότεροι θα στέκουν οι θάνατοι. Τέτοιες μνήμες μπορούν ν΄ανανεώσουν το αίσθημα, να διαψεύσουν μπορούν την αβάσταχτη, παροντική μας μετριότητα. Ο Μαραθώνας, το Μεσολόγγι, τα Καλάβρυτα δεν είναι εξάρσεις εθνικές. Είναι τα παραμύθια που θα λέμε στα παιδιά μας, είναι οι ευχές και η πίστη μας, η πιο ευλαβική είναι. Τίποτε λιγότερο, τίποτε.
πηγή :24grammata.com
Εξήντα εννέα χρόνια από τη σφαγή των Καλαβρύτων
 Όταν οι ναζί αφάνιζαν μία ολόκληρη πόλη και ο χρόνος σταμάτησε στις 14:34
Σαν σήμερα πραγματοποιήθηκε μία από τις μεγαλύτερες θηριωδίες στον ελληνικό χώρο κατά τη διάρκεια του Β’ παγκοσμίου Πολέμου με την ολοκληρωτική σφαγή των Καλαβρύτων, από στρατιώτες της γερμανικής 117ης Μεραρχίας Καταδρομών, στο πλαίσιο της επιχείρησης «Καλάβρυτα». 

Το σταματημένο ρολόι της εκκλησίας δείχνει 14:34 - ώρα κατά την οποία το ιστορικό ρολόι της εκκλησίας της πόλης μένει παγωμένο μέχρι σήμερα - και το μεγάλο Δράμα των Καλαβρύτων είχε ξεκινήσει.
Στις 13 Δεκεμβρίου 1943, 71 χρόνια πριν οι ναζί αφάνισαν το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού των Καλαβρύτων, σκοτώνοντας συνολικά 1.100 άτομα.
Η Σφαγή των Καλαβρύτων ήταν ουσιαστικά τα αντίποινα των Ναζί στην εκτέλεση 77 Γερμανών στρατιωτών που είχαν αιχμαλωτίσει οι αντάρτες του ΕΛΑΣ λίγες μέρες νωρίτερα.

Την διαταγή για την «επιχείρηση Καλάβρυτα» (Unternehmen Kalawrita, στα γερμανικά) υπέγραψε στις 25 Νοεμβρίου 1943 ο διοικητής της 117ης Μεραρχίας Κυνηγών, υποστράτηγος Καρλ φον λε Σουίρ.
Τα Γερμανικά στρατεύματα μπήκαν στα Καλάβρυτα στις 9 Δεκεμβρίου 1943. Αρχικά διαβεβαίωσαν τους κατοίκους ότι δε διατρέχουν κανένα κίνδυνο με αποτέλεσμα κάποιοι κάτοικοι που είχαν εγκαταλείψει την περιοχή, φοβούμενοι τα αντίποινα να επιστρέψουν.
Μάλιστα, ο Γερμανός Διοικητής Ebersberger έδωσε το λόγο της στρατιωτικής του τιμής για να κατευνάσει τους φοβισμένους κατοίκους. Αφού προχώρησαν αρχικά στην πυρπόληση των σπιτιών που ανήκαν σε αντάρτες και στην αναζήτηση των Γερμανών τραυματιών της μάχης της Καρπινής, στις 12 Δεκεμβρίου ετοίμαζαν τα πράγματά τους για αναχώρηση. Η πόλη παραδόθηκε στις φλόγες.
Αφού προχώρησαν αρχικά στην πυρπόληση των σπιτιών που ανήκαν σε αντάρτες και στην αναζήτηση των Γερμανών τραυματιών της μάχης της Καρπινής, στις 12 Δεκεμβρίου ετοίμαζαν τα πράγματά τους για αναχώρηση.
Στις 13 Δεκεμβρίου, όμως, νωρίς το πρωί κατέφθασε στην κωμόπολη δύναμη γερμανικού στρατού, με επικεφαλής ανώτατους αξιωματικούς. Οι καμπάνες της κεντρικής Εκκλησίας ήχησαν και οι Γερμανοί αξιωματικοί διέταξαν όλους τους κατοίκους να συγκεντρωθούν στο δημοτικό σχολείο της κωμόπολης, έχοντας μαζί τους μία κουβέρτα και τρόφιμα μιας ημέρας.
Εκεί έγινε ο διαχωρισμός και τα γυναικόπαιδα παρέμειναν στο σχολείο, ενώ όλος ο ανδρικός πληθυσμός ηλικίας 14 ετών και άνω οδηγήθηκε σε φάλαγγες στην κοντινή Ράχη του Καππή.

Λίγες ώρες αργότερα, ριπές πολυβόλων έριχναν στο έδαφος τα σώματα των άτυχων Καλαβρυτινών. Σύμφωνα με τα λεγόμενα του Γερμανού ιστορικού Χέρμαν Φρανκ Μάγερ, ο επικεφαλής της στρατηγός Καρλ φον Λε Σουίρ (Karl von Le Suire) είχε δώσει σαφείς εντολές να καταγράφουν με ακρίβεια όλα τα θύματα των τρομερών εκτελέσεων.
Συνολικά 499 άτομα εκτελέστηκαν εκείνη την ημέρα στα Καλάβρυτα, κατάφεραν να διασωθούν 12 άτομα, χωρίς οι Γερμανοί να έχουν επίγνωση, ενώ ο συνολικός αριθμός των θυμάτων έφτασε τα 677 άτομα στην ευρύτερη περιοχή των Καλαβρύτων και στα γειτονικά χωριά.
Τα γυναικόπαιδα των Καλαβρύτων παγιδεύτηκαν στο δημοτικό σχολείο, το οποίο ζωνόταν κυριολεκτικά στις φλόγες.
Σπάζοντας πόρτες και τα τζάμια των παραθύρων κατάφεραν να ξεφύγουν από τον ολέθριο θάνατο, ενώ υπάρχει η φήμη ότι ένας Αυστριακός στρατιώτης, στον οποίο είχε ανατεθεί η φύλαξή τους, άφησε την πόρτα της εισόδου ελεύθερη.
Η συνέχεια του δράματος βρήκε τις γυναίκες να προσπαθούν με όση δύναμη τους είχε απομείνει να σκάψουν τάφους στην παγωμένη γη του Δεκέμβρη για να θάψουν τους νεκρούς τους.
Η σφαγή των Καλαβρύτων, όπως ονομάστηκε αυτό το Ολοκαύτωμα, ήταν αδιαμφισβήτητα από τις πιο βίαιες επιχειρήσεις των ναζί κατά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Ο Καρλ φον λε Σουίρ ο υπεύθυνος αυτής της σφαγής, δε δικάστηκε ποτέ ως εγκληματίας πολέμου, αλλά πέθανε αιχμάλωτος των Σοβιετικών.

Στη Ράχη του Καππή δεσπόζουν πλέον ένας πέτρινος σταυρός και το γλυπτό της Πονεμένης Μάνας, αιώνια σύμβολα μαρτυρίου εξακολουθούν να στέλνουν μηνύματα ειρήνης και συναδέλφωσης των λαών του κόσμου. 

Παρασκευή, 21 Νοεμβρίου 2014

Τα Εισόδια της Θεοτόκου στην Αγία Γραφή




φώτο by sophia-siglitiki.blogspot.gr
Τα Εισόδια της Θεοτόκου στην Αγία Γραφή
Γράφει ο Θεολόγος Θεόδωρος Ι. Ρηγινιώτης
Επιμέλεια Σοφία Ντρέκου

Είναι γνωστό πως η Καινή Διαθήκη παρέχει ελάχιστες πληροφορίες για τη ζωή της Παναγίας. Αυτό γίνεται αιτία να την υποτιμούν οι προτεστάντες όλων των αποχρώσεων, που θεωρούν ότι ο χριστιανισμός πρέπει να περιορίζεται σε ό,τι αναφέρεται μέσα στην Αγία Γραφή.

Βέβαια στην Αγία Γραφή υπάρχουν αρκετές αναφορές στη δόξα που έλαβε η Παναγία από το Θεό (π.χ. Λουκ. 1, 28 και 41-55) και στη δυνατότητά της να παρέμβει προς το Χριστό υπέρ των ανθρώπων (Ιω 2, 3-7). Όμως υπάρχουν κι άλλες πληροφορίες, που προκύπτουν από τις προφητείες και τις προτυπώσεις της Παλαιάς Διαθήκης, που αναφέρονται στη Θεοτόκο (δείτε αρκετά στοιχεία και εδώ: Η τιμή της Θεοτόκου στη Βίβλο - Η Θεοτόκος στην Αγία Γραφή).

Τα βιογραφικά στοιχεία της Παναγίας, που σχετίζονται με τη γέννηση και την παιδική ηλικία της, καθώς και με την κοίμησή της, είναι καταγεγραμμένα σε αρχαία βιβλία, που κινήθηκαν παράλληλα με την Καινή Διαθήκη, χωρίς να γίνουν ποτέ μέρος της. Τέτοια βιβλία υπήρξαν αρκετά, που κατέγραψαν πληροφορίες για το Χριστό, την Παναγία και άλλα πρόσωπα (π.χ. αποστόλους), επιθυμώντας να συμπληρώσουν τις αντίστοιχες πληροφορίες που βρίσκονται στην Καινή Διαθήκη. Σήμερα, αυτά τα βιβλία τα συμπεριλαμβάνουμε στα «απόκρυφα κείμενα», αλλά στην πραγματικότητα δεν ήταν απόκρυφα.


«Απόκρυφα» ήταν τα ευαγγέλια και τα λοιπά βιβλία της θρησκείας του Γνωστικισμού (που οι γνωστικοί τα κρατούσαν κρυφά από τους αμύητους). Τα αρχαία ορθόδοξα βιβλία που διάβαζαν οι χριστιανοί και που ποτέ δεν ήταν κρυμμένα ή απαγορευμένα, σήμερα ονομάζονται κι αυτά «απόκρυφα» μόνο για φιλολογικούς λόγους, ενώ στην πραγματικότητα δεν είναι απόκρυφα, αλλά ψευδώνυμα ή ανώνυμα έργα. Πολλά απ’ αυτά αποδίδονται σε αποστόλους, ενώ δεν είναι δικά τους έργα, αλλά έργα ανωνύμων (και αυτός είναι κι ο λόγος που δεν μπήκαν στην Καινή Διαθήκη, στην οποία μπήκαν μόνο τα διασωθέντα κείμενα των μαθητών του Χριστού*).
Το περιεχόμενο κάποιων από τα βιβλία αυτά (π.χ. του «κατά Θωμάν ευαγγέλιο της παιδικής ηλικίας του Χριστού») η Εκκλησία το απέρριψε ως φανταστικό. Όμως σε άλλες περιπτώσεις ήδη οι αρχαίοι χριστιανοί αναγνώρισαν αληθινές πληροφορίες, που προέρχονται από την ιστορική μνήμη της πρώτης χριστιανικής κοινότητας.
Τέτοια είναι τα βιβλία που μιλάνε για την παιδική ηλικία της Παναγίας(κυριότερο το «Πρωτευαγγέλιο του Ιακώβου») και την κοίμησή της («Διήγησις του αγίου Ιωάννου του Θεολόγου περί της κοιμήσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου»). Το «Πρωτευαγγέλιο» ανάγεται στο 2ο αιώνα, με πιθανό χαμένο πρωτότυπο του τέλους του 1ου αιώνα, ενώ το 2ο είναι κάπως μεταγενέστερο, ίσως και του 5ου αιώνα, αναγνωρίστηκε όμως ως αρχαία παράδοση (η ύπαρξη της εσθήτας, του χιτώνα και της ζώνης της Παναγίας, και φυσικά του κενού τάφου της, αποτελούν τεκμήρια της ιστορικότητάς του – άσχετα από το αν θα τα αμφισβητήσει ένας προτεστάντης, λόγω των πεποιθήσεών του και όχι μετά από έρευνα).
Ο Ψαλμός 44
Όμως τα Εισόδια της Θεοτόκου, δηλαδή η είσοδός της στο Ναό των Ιεροσολύμων σε ηλικία τριών ετών και η ανάθεση της ανατροφής της στον άγιο ιερέα και προφήτη Ζαχαρία (αργότερα πατέρα του αγίου Ιωάννη του Προδρόμου) φαίνεται να προεικονίζονται στην Παλαιά Διαθήκη, και συγκεκριμένα στον Ψαλμό 44 (στο εβραϊκό κείμενο έχει αριθμό 45). Είναι ο ψαλμός που περιέχει τους περίφημους στίχους «ο θρόνος σου, ο Θεός, εις τον αιώνα του αιώνος, ράβδος ευθύτητος η ράβδος της βασιλείας σου. ηγάπησας δικαιοσύνην και εμίσησας ανομίαν· δια τούτο έχρισέ σε, ο Θεός, ο Θεός σου έλαιον αγαλλιάσεως παρά τους μετόχους σου», τους οποίος ο απόστολος Παύλος παραθέτει ως αναφορά στη θεότητα του Χριστού (προς Εβραίους, 1, 8-9).
Παρακάτω, στο στίχο 10, συνεχίζοντας να αναφέρεται στο Χριστό, λέει: «θυγατέρας βασιλέων εν τη τιμή σου· παρέστη η βασίλισσα εκ δεξιών σου εν ιματισμω διαχρύσω περιβεβλημένη, πεποικιλμένη».
Κατόπιν, από το στίχο 11, αλλάζει απότομα και απευθύνεται τώρα σε κάποια «θυγατέρα» (κορίτσι), που ασφαλώς πρέπει να θεωρήσουμε ότι ταυτίζεται με τη «βασίλισσα» του αμέσως προηγούμενου στίχου. Και της λέει:
«άκουσον, θύγατερ, και ίδε και κλίνον το ους σου και επιλάθου του λαού σου και του οίκου του πατρός σου· και επιθυμήσει ο βασιλεύς του κάλλους σου, ότι αυτός εστι Κύριός σου, και προσκυνήσεις αυτω. και θυγάτηρ Τύρου εν δώροις· το πρόσωπόν σου λιτανεύσουσιν οι πλούσιοι του λαού».Τέλος, σε τρίτο πρόσωπο, καταλήγει: «πάσα η δόξα της θυγατρός του βασιλέως έσωθεν, εν κροσσωτοίς χρυσοίς περιβεβλημένη, πεποικιλμένη. απενεχθήσονται τω βασιλεί παρθένοι οπίσω αυτής, αι πλησίον αυτής απενεχθήσονταί σοι· απενεχθήσονται εν ευφροσύνη και αγαλλιάσει, αχθήσονται εις ναόν βασιλέως». 

Ο ψαλμός κλείνει με τους στίχους 17-18, που απευθύνονται πάλι στο Χριστό και λένε: 
«αντί των πατέρων σου εγενήθησαν υιοί σου· καταστήσεις αυτούς άρχοντας επί πάσαν την γην. μνησθήσομαι του ονόματός σου εν πάση γενεά και γενεά· δια τούτο λαοί εξομολογήσονταί σοι εις τον αιώνα και εις τον αιώνα του αιώνος».
Το θεομητορικό περιεχόμενο του Ψαλμού
Κάποιοι Πατέρες της Εκκλησίας, π.χ. ο Ιωάννης Χρυσόστομος, ερμήνευσαν τον Ψαλμό ως αναφερόμενο μεταφορικά στην Εκκλησία (δηλ. στο πανανθρώπινο σώμα του Χριστού), η οποία εγκαταλείπει την ειδωλολατρία, προσέρχεται προς το Χριστό και αναδεικνύεται σε βασίλισσα εκ δεξιών του. Ωστόσο, η ερμηνεία ενός βιβλικού χωρίου μπορεί να κινείται σε πολλά επίπεδα, και η λειτουργική πράξη της Εκκλησίας είδε στον Ψαλμό αυτό μια ευθεία αναφορά στη Θεοτόκο, γι’ αυτό και στις ακολουθίες που τελούνται προς τιμήν της ψάλλονται στίχοι από αυτόν.



Τοιχογραφία 1318-1320 από το καθολικό της
Ιεράς Μονής Χιλιανδαρίου Αγίου Όρους


Επίσης, η εικονογράφηση των Εισοδίων της Θεοτόκου συμπίπτει με το περιεχόμενο του Ψαλμού και είναι φανερό ότι το ίδιο συμβαίνει και με τη διήγηση του γεγονότος στο «Πρωτευαγγέλιο»:
«Και εγένετο τριετής η παις, και είπεν Ιωακείμ· Καλέσατε τας θυγατέρας των Εβραίων τας αμιάντους και λαβέτωσαν ανά λαμπάδα, και έστωσαν καιόμεναι, ίνα μη στραφή η παις εις τα οπίσω και αιχμαλωτισθή η καρδία αυτής εκ του ναού Κυρίου. Και εποίησαν ούτως έως ανέβησαν εν τω ναώ Κυρίου. Και εδέξατο αυτήν ο ιερεύς, και φιλήσας ευλόγησεν αυτήν και είπεν· Εμεγάλυνεν Κύριος το όνομά σου εν πάσαις ταις γενεαίς· επί σοι επ’ εσχάτου των ημερών φανερώσει Κύριος το λύτρον αυτού τοις υιοίς Ισραήλ. Και εκάθησεν αυτήν επί τρίτου βαθμού του θυσιαστηρίου, και επέβαλεν Κύριος ο Θεός χάριν επ’ αυτήν, και κατεχόρευσεν τοις ποσίν αυτής και ηγάπησεν αυτήν πας οίκος Ισραήλ… Ην δε Μαρία εν τω ναώ Κυρίου ως περιστερά νεμομένη και ελάμβανε τροφήν εκ χειρός αγγέλου».
Σε απλά νέα ελληνικά, ας επισημάνουμε τα εξής:
Το κορίτσι, που συγχρόνως είναι και βασίλισσα, δε μπορεί να είναι παρά η Θεοτόκος, όπως φανερώνει η πείρα των αιώνων, με τις εκπληκτικές εμφανίσεις της ως βασίλισσας των ουρανών στους αγίους και σε πολλούς απλούς ανθρώπους, χριστιανούς και μη. 

Η βασίλισσα αυτή παρέστη εκ δεξιών του βασιλέως και Υιού της κατά την κοίμηση και μετάστασή της στους ουρανούς. 
Ο στίχος αυτός λοιπόν, που έκλεισε μια ενότητα αναφερόμενη στη βασιλική εξουσία του Χριστού, είναι και μια βιβλική προεικόνιση της μετάστασης (ανάληψης) της Θεοτόκου και της τιμητικής θέσης της στη βασιλεία του Θεού.
Ο Ψαλμός αναφέρει ότι η «θυγάτηρ» πρέπει «να ξεχάσει το λαό της και το σπίτι του πατέρα της, γιατί ο βασιλιάς θα επιθυμήσει την ομορφιά της» («επιλάθου του λαού σου και του οίκου του πατρός σου· και επιθυμήσει ο βασιλεύς του κάλλους σου»).

 Έτσι, γίνεται θυγατέρα του βασιλέως («πάσα η δόξα της θυγατρός του βασιλέως έσωθεν»), γι’ αυτό και προφανώς θα μένει πλέον στο σπίτι του βασιλέως, δηλαδή στο ναό («εις ναόν βασιλέως», εκεί θα πάει με τις συνοδούς της, και θα παραμείνει, αφού έχει ξεχάσει το λαό της –δηλαδή τους ανθρώπους της πόλης της– και το σπίτι του πατέρα της και είναι πλέον θυγατέρα του βασιλέως).
Ο Ψαλμός επίσης αναφέρει ότι θα τη συνοδεύσουν παρθένες και όλες μαζί θα έρθουν στο ναό του βασιλέως («απενεχθήσονται τω βασιλεί παρθένοι οπίσω αυτής… απενεχθήσονται εν ευφροσύνη και αγαλλιάσει, αχθήσονται εις ναόν βασιλέως»).
Αυτό ακριβώς περιγράφει και η διήγηση των Εισοδίων και απεικονίζει η εικόνα τους: «Καλέσατε τας θυγατέρας των Εβραίων τας αμιάντους και λαβέτωσαν ανά λαμπάδα, και έστωσαν καιόμεναι, ίνα μη στραφή η παις εις τα οπίσω και αιχμαλωτισθή η καρδία αυτής εκ του ναού Κυρίου… Και εποίησαν ούτως».
Βιβλική προεικόνιση της αειπαρθενίας της Θεοτόκου
Με την ευκαιρία, ας αναφέρουμε και μια σημαντική προφητεία, που υποστηρίζει ότι η Παναγία δεν ήταν παρθένος μόνο όταν γέννησε το Χριστό, αλλά και μετά τη γέννησή Του. 

Η προφητεία αυτή στηρίζει τη σχετική διδασκαλία της Ορθοδοξίας, αποδεικνύοντας ότι δεν είναι αυθαίρετη, ούτε και προέρχεται από τη φαντασία κάποιων θρησκόληπτων που ήθελαν να εξιδανικεύσουν τη Θεοτόκο.
Πρόκειται για την προφητεία του Ιεζεκιήλ, από το κεφάλαιο 44 (συμπτωματικά έχει τον ίδιο αριθμό με τον Ψαλμό), στίχ. 1-2. 

Εκεί ο Θεός παρουσιάζει στον προφήτη το όραμα ενός ναού, 
που περιέχει διάφορους συμβολισμούς.
Και λέει:
«Και με γύρισε προς το δρόμο της εξωτερικής πύλης των αγίων, που βλέπει προς την ανατολή. Και ήταν κλειστή. Και μου είπε ο Κύριος: αυτή η πύλη θα είναι κλειστή, δε θα ανοίξει και κανείς δε θα περάσει απ’ αυτήν, γιατί ο Κύριος ο Θεός του Ισραήλ θα μπει απ’ αυτήν και θα είναι κλειστή».
Στο αρχαίο: «Και επέστρεψέ με κατά την οδόν της πύλης των αγίων της εξωτέρας της βλεπούσης κατά ανατολάς, και αύτη ην κεκλεισμένη. και είπε Κύριος προς με· η πύλη αύτη κεκλεισμένη έσται, ουκ ανοιχθήσεται, και ουδείς μη διέλθη δι' αυτής, ότι Κύριος ο Θεός Ισραήλ εισελεύσεται δι' αυτής, και έσται κεκλεισμένη».
Η πύλη των αγίων λοιπόν, που «βλέπει προς την ανατολή» (επειδή ο Χριστός είναι «ο Ήλιος της Δικαιοσύνης» - γι’ αυτό και τα ιερά των ναών μας βλέπουν προς την ανατολή και συνήθως κάνουμε την προσευχή μας συμβολικά στραμμένοι προς τα εκεί), είναι και θα παραμείνει κλειστή, γιατί μόνο ο Θεός θα περάσει από εκεί. Και, αφού περάσει ο Θεός, θα παραμείνει κλειστή και κανείς άλλος δε θα περάσει.
Υπάρχει μία πύλη, από την οποία πέρασε ο Κύριος και Θεός και η πύλη αυτή παρέμεινε κλειστή: η Θεοτόκος.
Ας αναφέρουμε εδώ ότι, στις ορθόδοξες εκκλησίες, η Ωραία Πύλη συμβολίζει την Παναγία, ενώ ο ιερέας, κατά την ώρα της λειτουργίας, συμβολίζει το Χριστό. Όλα όσα συμβαίνουν στη λειτουργία συμβολίζουν γεγονότα από τη ζωή και το έργο του Χριστού, όπως και από τη μελλοντική βασιλεία του Θεού. 

Γι’ αυτό μόνο ο ιερέας μπορεί να μπει από την Ωραία Πύλη
 (και μόνο φορώντας την ιερατική του στολή),
όπως μόνο ο Χριστός πέρασε και γεννήθηκε από την Παναγία.

*Ο Λουκάς και ο Μάρκος πιθανόν ήταν άμεσοι μαθητές του Χριστού: ο Λουκάς ένας από τους δύο που Τον συνάντησαν πηγαίνοντας προς Εμμαούς (Λουκ. 24, 13-35),

ενώ ο Μάρκος ο νεανίας ο ντυμένος με το σεντόνι, που είχε ακολουθήσει κρυφά τον Ιησού από το μυστικό δείπνο στη Γεθσημανή (Μάρκ. 14, 51-52). 
Ο μυστικός δείπνος, όπως και η κάθοδος του Αγίου Πνεύματος
την πεντηκοστή, πιθανόν είχαν συμβεί στο σπίτι της μητέρας του Μάρκου, για την οποία βλ. στις Πράξεις των αποστόλων, 12, 12.
Ακόμη όμως κι αν οι δύο αυτοί ευαγγελιστές δεν ήταν άμεσοι μαθητές του Χριστού, αλλά μαθητές των αποστόλων, τα έργα τους περιελήφθησαν στην Καινή Διαθήκη, γιατί απηχούν δύο μεγάλες αποστολικές παραδόσεις, του Πέτρου και του Παύλου. 

Ο Μάρκος γράφει το ευαγγέλιό του ως «ερμηνευτής Πέτρου»,
ο δε Λουκάς απηχεί την παράδοση του Παύλου, του οποίου ήταν στενός συνεργάτης, πέρα από τα προσωπικά στοιχεία που εντάσσει κατόπιν δικής του έρευνας.
Θεόδωρος Ι. Ρηγινιώτης, Θεολόγος
Πηγή: Σοφία Ντρέκου/Αέναη επΑνάσταση
Δείτε και...

Δευτέρα, 17 Νοεμβρίου 2014

17 Nοεμβρίου 1973 - 41 χρόνια μετά τι ; ΟΥΤΕ ΠΑΙΔΕΙΑ - ΟΥΤΕ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ - ΟΥΤΕ ΨΩΜΙ ...




































Πού πήγαν οι ώρες πού πήγαν οι μέρες πού πήγαν τα χρόνια
φωτιά στα Χαυτεία καπνιά στην Αιόλου βρωμιά στην Ομόνοια
ουρλιάζουν τριγύρω Φολκσβάγκεν και Φίατ Ρενώ και Τογιότα

σε λίγο νυχτώνει στους άχαρους δρόμους θ’ ανάψουν τα φώτα
κι ανθρώποι μονάχοι στην κόλαση ετούτη θα γίνουν λαμπάδα
πώς τά ’κανες έτσι τα μαύρα παιδιά σου Ελλάδα Ελλάδα
Πού πήγες Αφρούλα του ονείρου λουλούδι πού πήγες Ελένη
κρυφές αμαρτίες της άχαρης μέρας το φως δεν ξεπλένει
μονάχα πληβείοι με μάτια θλιμμένα χτυπάνε καρτέλες
στον άθλιο μισθό τους σφιχτά κολλημένοι σαν στρείδια σα βδέλλες
για ένα τριάρι για λίγη βενζίνη για μια φασολάδα
πώς τά ’κανες έτσι τα μαύρα παιδιά σου Ελλάδα Ελλάδα
Πού πήγες αγάπη παράδεισε πρώτε πού πήγες ελπίδα
περάσαν οι μέρες περάσαν τα χρόνια κι ακόμα δεν είδα
ατρόμητους άνδρες σοφούς κυβερνήτες μεγάλους αντάρτες
να σπάζουνε πύλες να ρίχνουνε τείχη ν’ αλλάζουν τις στράτες
κι η νύχτα να γίνει χρυσό μεσημέρι κι η μπόρα λιακάδα
πώς τά ’κανες έτσι τα μαύρα παιδιά σου Ελλάδα Ελλάδα

ΝΙΚΟΣ ΓΚΑΤΣΟΣ, Ελλάδα Ελλάδα
πηγή:Νέοι Ήχοι στο Παμπάλαιο Νερό

17 Nοεμβρίου 1973 - 41 χρόνια μετά τι ;
ΟΥΤΕ ΠΑΙΔΕΙΑ - ΟΥΤΕ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ - ΟΥΤΕ ΨΩΜΙ ...
Anathema - Forgotten Hopes
........................................

"Το προσκύνημα" - Οι νεκροί του Πολυτεχνείου
https://www.youtube.com/watch?v=gKh-llT1ynQ


Το βίντεο δημιουργήθηκε για τη σχολική "γιορτή" του Πολυτεχνείου.
Πηγές: Έρευνα του ΕΙΕ και του ιστορικού Λ. Καλλιβρετάκη (περιλαμβάνεται στο βιβλίο του Γ. Γάτου "Πολυτεχνείο 73: Ρεπορτάζ με την ιστορία", τόμος Β΄, εκδ. Φιλιππότη), φωτογραφίες της εποχής, "Θυμάμαι" (ντοκιμαντέρ της κρατικής τηλεόρασης)
Τραγούδι: "Το προσκύνημα" (ελαφρώς "πειραγμένο") από τη θεατρική παράσταση "Το μεγάλο μας τσίρκο". Μουσική: Στ. Ξαρχάκος. Στίχοι: Ι. Καμπανέλλης. Ερμηνεία: Ν. Δημητράτος και χορωδία.

...και ας μη σπεύσουν οι νοσταλγοί της χούντας και οι διάφοροι (κρυφο)φασίστες να προσβάλουν τη μνήμη των νεκρών λέγοντας πάλι ότι νεκροί δεν υπήρχαν ή ότι επειδή δολοφονήθηκαν έξω από το Πολυτεχνείο ήταν ...λιγότερο νεκροί.

Διομήδης Κομνηνός o 17χρονος μαθητής Διομήδης Κομνηνός ήταν στο Πολυτεχνείο και δολοφονήθηκε έξω από το Πολυτεχνείο το βράδυ της 16ης Νοεμβρίου 1973.


Το πρωί της 17ης Νοεμβρίου του 1973, η μητέρα μου με πήγε στο 70ό δημοτικό σχολείο. Στου Μπούρα, όπως το ξέρουν οι παλαιότεροι. 
Στη σάκα μου, η μητέρα μου, όπως κάθε μέρα, είχε βάλει μερικά γεμιστά μπισκότα Παπαδοπούλου, που είχε αγοράσει από την κυρία Αιμιλία και τον μπάρμπα-Γιάννη, οι οποίοι δεν ζουν πια.
Υπήρχε μια ένταση τις προηγούμενες ημέρες στη γειτονιά μας αλλά δεν ήταν εύκολο να γίνει κατανοητό τι ακριβώς συνέβαινε από παιδιά που πάνε στις πρώτες τάξεις του Δημοτικού.
Είχα ακούσει τους γονείς μου να λένε πως ο πατέρας ενός μεγαλύτερου παιδιού, ο οποίος ήταν μανάβης και έμενε στον από πάνω δρόμο, είχε φορτώσει το φορτηγάκι του και πήγε φρούτα στους φοιτητές του Πολυτεχνείου.
Επίσης, είχα ακούσει τους γονείς μου να λένε με χαρά και περηφάνια πως ο Νίκος Ξυλούρης -τον οποίο γνώριζαν προσωπικά- πήγε στο Πολυτεχνείο και τραγούδησε στα κάγκελα.
Αυτές οι δυο πληροφορίες -μαζί με το ότι η χούντα ήταν κάτι πάρα πολύ κακό επειδή το έλεγαν οι γονείς μου- ήταν τα μόνα πράγματα που ήξερα για την κατάσταση, όταν πήγαινα το πρωί της 17ης Νοεμβρίου 1973 στο δημοτικό σχολείο.
Όταν στην διάρκεια των μαθημάτων άρχισαν να ακούγονται οι πρώτοι πυροβολισμοί, αναστατωμένοι γονείς έφταναν από παντού για να πάρουν τα παιδιά τους, ενώ οι δάσκαλοι τηλεφωνούσαν σε όσους γονείς δεν είχαν εμφανιστεί, για να πάρουν τα παιδιά τους στο σπίτι.
Η μητέρα της Αλίκης δεν είχε έρθει στο σχολείο γιατί ήταν κάπου μακριά εκείνη την ώρα, οπότε η μητέρα μου πήρε την Αλίκη στο σπίτι μας, μέχρι να επιστρέψει η μητέρα της.
Η επόμενη σκηνή που θυμάμαι είναι το βράδυ στην τηλεόραση.
Ο εκφωνητής της τηλεόρασης λέει πως δεν υπάρχουν νεκροί.
Η μητέρα μου πετάγεται όρθια και αρχίζει να ουρλιάζει, να τραβάει τα μαλλιά της και να κλαίει. 
Χτυπάει με τα χέρια της τον τοίχο, πέφτει στα γόνατα και φωνάζει «φασίστες», «δολοφόνοι» και άλλα που δεν θυμάμαι.
Εγώ και ο αδελφός μου έχουμε πάθει σοκ.
Κλαίει η μητέρα μου, κλαίμε κι εγώ με τον αδελφό μου, γιατί κλαίει η μητέρα μας. Δεν την έχουμε ξαναδεί ποτέ έτσι.
«Ο Διομήδης, ο Διομήδης, σκοτώσανε τον Διομήδη» λέει και ξαναλέει η μητέρα μου.
Η μητέρα μου ξέρει πως ο Διομήδης Κομνηνός είναι νεκρός. 
Το ξέρει γιατί ο πατέρας του Διομήδη, ο Γιάννης Κομνηνός, 
είχε ένα διαμέρισμα στην ίδια πολυκατοικία με εμάς.
Ο 17χρονος μαθητής Διομήδης Κομνηνός ήταν στο Πολυτεχνείο και δολοφονήθηκε έξω από το Πολυτεχνείο το βράδυ της 16ης Νοεμβρίου 1973.
Η φωτογραφία του Διομήδη με τα γυαλιά και το λευκό μακό συνεχίζει να βρίσκεται σε μια κορνίζα στο σπίτι της μητέρας μου. Πάντα 17 ετών.
' Εγραψε: o  πιτσιρίκος

ΔΙΟΜΗΔΗΣ ΚΟΜΝΗΝΟΣ- Ο πρώτος νεκρός , Πολυτεχνείο 1973

Αυτό το παιδί που μας κοιτά μαρμαρωμένο στο χρόνο, ήταν κάποτε, ο 17χρονος Διομήδης Κομνηνός. 
Μοιάζει να μας ρωτά ένα τεράστιο ΓΙΑΤΙ;
Σκοτώθηκε στα δραματικά γεγονότα της ηρωικής εξέγερσης του Πολυτεχνείου, από έναν άνανδρο δολοφόνο που όμως, το όνομά του, δεν αποκαλύφθηκε ποτέ. 

Ο Διομήδης πυροβολήθηκε τη νύχτα της 16ης προς 17η Νοεμβρίου 1973, με όπλο 38 χιλιοστών (τι σύμπτωση!) από κάποιον αστυνομικό της φρουράς του υπουργείου Δημόσιας Τάξης.
 Ο πατέρας του ζήτησε να γίνει βαλλιστική εξέταση, και να ερευνηθούν και τα 53 όπλα των αστυνομικών του τότε υπουργείου, πράγμα που δεν έγινε ποτέ. 
Έτσι, ο δολοφόνος του Διομήδη, παρέμεινε άγνωστος.

Για τον Διομήδη, λέγεται πως ήταν ο πρώτος νεκρός. Γι αυτόν,   
όταν κάποιοι χουντικοί είπαν πως «είχε βεβαρημένο παρελθόν»,  γράφτηκε  ένα πολύ συγκινητικό (και διδακτικό) ποίημα από τον   Δημήτρη Ραβανή -Ρέντη ...
 
Βεβαίως
είχε βεβαρημένο παρελθόν ο Διομήδης

Πέντε χρονών στους ώμους του πατέρα του
φώναζε για λευτεριά στην Κύπρο
δέκα χρονών ξυπόλυτος 
με μια φέτα ψωμί στην τσέπη
βάδιζε στην πορεία της ειρήνης
στα δώδεκα ζητούσε δημοκρατία

Στα δέκα επτά
μ'ένα πλακάτ στο χέρι 
ψωμί- παιδεία-ελευθερία.

Αμέσως μετά το Πολυτεχνείο, στην διάρκεια της πρώτης εβδομάδας που ακολουθεί, η Κωστούλα Μητροπούλου, έγραψε μια σειρά στίχων για τα παιδιά του Πολυτεχνείου. Ένας από αυτούς τους στίχους, ήταν  για τον πιο μικρό, που έφυγε από σφαίρα. Τον νεκρό τον ονομάζει Κωσταντή, αλλά είναι φανερό πως πρόκειται για τον νεαρό Διομήδη.
Ο λόγος που δεν αναφερόταν το πραγματικό του όνομα, είναι ότι η Κωστούλα, ακόμη δεν το ήξερε, έμαθε μόνο ότι σκοτώθηκε και ένα παιδί, μόλις 17 χρόνων. Αλλά υπάρχει και ένας δεύτερος λόγος, εξαιρετικά συμβολικός και καλλιτεχνικός. Το όνομα Κωσταντής, είναι και μία αναφορά στον αιώνιο (πιστό στην τιμή, ελευθερία και στο καθήκον) Κωσταντή της φυλής μας, που μοιρολογά διαχρονικά η ελληνίδα μάνα (Τραγούδι του Νεκρού αδελφού).
Τους στίχους μελοποιεί ο Ανακρέων Παπαγεωργίου και το τραγούδι (όπως και όλα τα υπόλοιπα που έγραψε η Κωστούλα για το Πολυτεχνείο)  ηχογραφείται μυστικά, στη διάρκεια της χούντας, με τη φωνή της Έλενας Ναθαναήλ.

Είναι η πρώτη και η μοναδική φορά που η Έλενα Ναθαναήλ, τραγούδησε, και αυτό μόνο για να τιμήσει τον Διομήδη Κομνηνό και τα παιδιά του Πολυτεχνείου. Τα τραγούδια αυτά (Το Χρονικό των Τριών Ημερών) δεν κυκλοφόρησαν ποτέ στη δισκογραφική αγορά. 
ΥΓ- Η Κωστούλα Μητροπούλου, είναι πολύ γνωστή από τους στίχους που έγραψε στο τραγούδι "Ο Δρόμος" που  μελοποίησε και τραγούδησε ο Μάνος Λοΐζος.
2-Η Έλενα Ναθαναήλ, συμμετείχε στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, αλλά ποτέ δεν θέλησε να μιλήσει γι αυτό, όπως έκαναν όλοι όσοι εξαργύρωσαν αργότερα τον αγώνα τους, με κρατικοδίαιτες θέσεις.
Ποίημα:Γιάννης Ρίτσος
Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης
Ερμηνεία : Γρηγόρης Μπιθικώτσης ΜΠΟΥΖΟΥΚΙ-Μ.ΧΙΩΤΗΣ
Γιε μου ποια μοίρα στο ’γραφε, ωιμέ
και ποια μου το’ χε γράψει.
Τέτοιον καημό τέτοια φωτιά, καημέ
στα στήθια μου ν’ ανάψει.
Γλυκέ μου εσύ δε χάθηκες, ωιμέ,
μέσα στις φλέβες μου είσαι.
Γιε μου, στις φλέβες ολουνών
καημέ έμπα βαθιά και ζήσε. 

Παρασκευή, 14 Νοεμβρίου 2014

14 Νοεμβρίου , Παγκόσμια Ημέρα κατά του Διαβήτη που εξελίσσεται σε μια ολοένα και Αυξανόμενη παγκόσμια απειλή για την υγεία .381 εκατομμύρια σε όλο τον κόσμο οι διαβητικοί . Στην Ελλάδα καταγράφεται τετραπλασιασμός των κρουσμάτων σακχαρώδους διαβήτη, ενώ υπολογίζεται ότι 1 στους 3 Έλληνες θα εμφανίσουν διαβήτη σε μεγάλη ηλικία.





Παγκόσμια Ημέρα κατά του Διαβήτη 14 Νοεμβρίου:

τετραπλασιασμός των κρουσμάτων στην Ελλάδα

  • Παγκόσμια Ημέρα κατά του Διαβήτη 14 Νοεμβρίου: τετραπλασιασμός των κρουσμάτων στην Ελλάδα

Η σημερινή Παρασκευή 14 Νοεμβρίου είναι Παγκόσμια Ημέρα κατά του Διαβήτη, που αποτελεί μία ολοένα αυξανόμενη παγκόσμια απειλή με τους ασθενείς σε όλο τον κόσμο να ανέρχονται σε 381 εκατομμύρια.
Δυστυχώς και στην Ελλάδα καταγράφεται τετραπλασιασμός των κρουσμάτων σακχαρώδους διαβήτη, ενώ υπολογίζεται ότι 1 στους 3 Έλληνες θα εμφανίσουν διαβήτη σε μεγάλη ηλικία.
Εκτιμάται δε ότι 12% του πληθυσμού πάσχει από Σακχαρώδη Διαβήτη, δηλαδή περίπου 1,2 εκατομμύρια πολιτών. Σε 18 ανέρχονται τα διαβητολογικά κέντρα σε όλη την Ελλάδα και σε 63 τα διαβητολογικά ιατρεία, ενώ λειτουργεί η ειδική γραμμή 1535 για ραντεβού. 
Τα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη είναι συγκλονιστικά:
-         Ο Σακχαρώδης Διαβήτης ως αποτέλεσμα διαταραχής στην έκκριση της ινσουλίνης, ευθύνεται για μακροχρόνιες επιπλοκές στους οφθαλμούς, νεφρούς, στο περιφερικό νευρικό σύστημα, στην καρδιά και στα αγγεία οδηγώντας ακόμη και στον θάνατο, γι’ αυτό και αποτελεί νόσο ισοδύναμη με την στεφανιαία!
-         Υπολογίζεται ότι ο διαβήτης αποτελεί πλέον τη συχνότερη αιτία τύφλωσης, νεφρικής ανεπάρκειας, καρδιοαγγειακών νοσημάτων και ακρωτηριασμού των άκρων.
-         το 2025 αναμένεται να νοσήσουν από διαβήτη περί τα 480 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλον τον κόσμο όταν το 1985 ήταν μόλις 40 εκατομμύρια.
-         Το 1/3 των αμερικανών θα εμφανίσουν διαβήτη κατά τη διάρκεια της ζωής τους εξαιτίας του τρόπου ζωής τους. Ειδικότερα το 40% των αμερικανών που γεννήθηκαν μετά το 2000, θα αναπτύξει διαβήτη σε κάποια στιγμή της ζωής του λόγω του ανθυγιεινού τρόπου διατροφής και του υψηλού ποσοστού παχύσαρκων παιδιών!
-         Ακόμα και στην Κίνα εμφανίστηκε αύξηση των κρουσμάτων κατά 4.5 φορές τα τελευταία 6 χρόνια που σχετίζεται με τον μιμητισμό του αμερικάνικου μοντέλου ζωής. 
Το 4-5% των διαβητικών εμφανίζουν έλκη στα πόδια
Tο 4-5% των διαβητικών ασθενών στην Ελλάδα εμφανίζουν έλκη στα πόδια, κάτι που πρακτικά σημαίνει ότι περίπου 50.000 συνάνθρωποί μας διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο ακρωτηριασμού. Είναι χαρακτηριστικό ότι στη χώρα μας πραγματοποιούνται ετησίως περίπου 3.000 ακρωτηριασμοί κάτω άκρων.
Αν δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα οι χρόνιες αγγειακές επιπλοκές του διαβήτη, σημειώνουν χαρακτηριστικά ο πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης Παθήσεων Διαβητικού Ποδιού (ΕΜΕΔΙΠ), Χρήστος Μανές και ο γενικός γραμματέας, Νικόλαος Τεντολούρης, μπορεί να αποβούν μοιραίες.
Όπως κάνουν σαφές, οποιοσδήποτε πόνος στα κάτω άκρα, οποιαδήποτε σχισμή, ιδίως στα πέλματα, πρέπει να αναφέρεται άμεσα στο θεράποντα ιατρό. Πόδια που ελέγχονται καθημερινά δεν εμφανίζουν σοβαρά προβλήματα, ή και αν ακόμα εμφανίσουν, έχουν πολλές πιθανότητες για πλήρη θεραπεία. Εφόσον οι ασθενείς ελέγχονται κάθε μέρα για τυχόν έλκη ή αλλαγή του χρώματος (προς το σκούρο) και αναφέρονται αμέσως στον ιατρό τους, η έγκαιρη αντιμετώπιση μπορεί να τους απαλλάξει από τον κίνδυνο του ακρωτηριασμού.
Την ίδια στιγμή, το οικονομικό κόστος για το σύστημα υγείας είναι μεγάλο, καθώς η μακροχρόνια παραμονή του ασθενούς στο νοσοκομείο, τα έξοδα αποκατάστασης, η αυξημένη ανάγκη οικιακής φροντίδας και κοινωνικών υπηρεσιών, η απώλεια θέσεων εργασίας και η πρόωρη συνταξιοδότηση που ακολουθούν έναν ακρωτηριασμό, το εκτινάσσουν στα ύψη.
Το 70% των ακρωτηριασμών παγκοσμίως αφορά διαβητικούς
Όπως προκύπτει από τα στοιχεία, σε παγκόσμια κλίμακα πραγματοποιείται ένας ακρωτηριασμός κάτω άκρου κάποιου συνανθρώπου μας κάθε 30 δευτερόλεπτα.
Το 70% των ακρωτηριασμών που διενεργούνται σε όλο τον κόσμο αφορά διαβητικούς ασθενείς, οι οποίοι διατρέχουν 25 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να χάσουν το ένα ή και τα δύο πόδια σε σύγκριση με άλλους, επισημαίνει η Παγκόσμια Ομοσπονδία Διαβήτη (I.D.F.). Υπολογίζεται επίσης ότι 300.000 άτομα ανήκουν στις ομάδες υψηλού κινδύνου εμφάνισης ελκών των κάτω άκρων, ενώ το 25% των διαβητικών ασθενών θα εμφανίσει έλκος έστω και μία φορά κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Στατιστικά, 1.000.000 άτομα με σακχαρώδη διαβήτη παγκοσμίως αναγκάζονται να υποβληθούν σε ακρωτηριασμό ενός άκρου τους σε ετήσια βάση.
Συμβουλές
Υπάρχουν ωστόσο απλές χρηστικές οδηγίες, που μπορούν να ακολουθήσουν τα άτομα με Διαβήτη:
- Δεν περπατάμε ποτέ ξυπόλυτοι.
- Ελέγχουμε κάθε βράδυ τα πόδια μας για μικροαμυχές, πληγές ή αλλαγή του χρώματος των δακτύλων.
- Χρησιμοποιούμε καθρεφτάκι για να ελέγξουμε τα πέλματα αν υπάρχουν πληγές.
- Ελέγχουμε τα παπούτσια αν υπάρχει καμιά ραφή ή κανένα καρφί που μπορεί να προκαλέσει τραύμα.
- Δεν πλησιάζουμε τα πόδια σε θερμαντικά σώματα (υπάρχει κίνδυνος εγκαυμάτων). Πλένουμε τα πόδια με χλιαρό νερό κάθε βράδυ.
- Αν τα πέλματα είναι ξηρά χρησιμοποιούμε ειδικούς αφρούς, όχι βαζελίνη.
- Κόβουμε τα νύχια σε ευθεία γραμμή ώστε να μην υπάρχουν αιχμές που τραυματίζουν τα πόδια μας.
- Δεν αφαιρούμε τους κάλους μόνοι μας. Απευθυνόμαστε πάντα σε εξειδικευμένο προσωπικό.
381 εκατομμύρια σε όλο τον κόσμο οι διαβητικοί
Ο αριθμός των ατόμων με σακχαρώδη διαβήτη παγκοσμίως ξεπερνά τα 381 εκατομμύρια, ενώ στη χώρα μας οι ασθενείς υπολογίζονται σε 700.000 - 900.000. Κάθε χρόνο προστίθενται 35.000 - 40.000 νέες περιπτώσεις, εκ των οποίων 500 παιδιά ηλικίας κάτω των 16 ετών.
Τα στοιχεία αυτά του IDF (International Diabetes Federation), προκαλούν σίγουρα προβληματισμό και δεν μπορούν να καθησυχάζουν κανένα. Η Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία πραγματοποιεί φέτος (2014) πανελλαδική μελέτη για τον επιπολασμό, τον έλεγχο και τις επιπλοκές του ΣΔ, η οποία θα είναι η που που έχει διεξαχθεί ποτέ και τα αποτελέσματα της θα βοηθήσουν στην καλύτερη αντιμετώπιση της νόσου.
Τα παραπάνω επισήμανε ο πρόεδρος της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (Ε.Δ.Ε.), Αλέξιος Σωτηρόπουλος, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου. Με αφορμή τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη (14 Νοεμβρίου), η Ε.Δ.Ε. θέλησε να ενημερώσει την επιστημονική κοινότητα, τους κρατικούς φορείς και την κοινή γνώμη για τα νέα δεδομένα γύρω από το σακχαρώδη διαβήτη, καθώς και την αξία της πρόληψης και της ρύθμισής του.
Κατά τα λεγόμενα του προέδρου της Εταρείας, «η θεαματική αύξηση του ΣΔ2 τόσο στους ενήλικες, όσο και στα παιδιά και στους εφήβους, οφείλεται κυρίως στην εντυπωσιακή αύξηση του επιπολασμού της παχυσαρκίας. Συνεπώς, η αντιμετώπιση τόσο του ΣΔ1, όσο και του ΣΔ2, εστιάζεται κυρίως στην προαγωγή ενός πιο υγιεινού τρόπου ζωής. Η σωματική άσκηση και κυρίως ο τρόπος διατροφής, που έχουν ως στόχο την απώλεια του σωματικού βάρους, αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο αντιμετώπισης του Σ.Δ και είναι αποτελεσματικά μέσα πρόληψής του».
Δεν είναι τυχαίο που το φετινό μήνυμα της καμπάνιας της Διεθνούς Ομοσπονδίας για το Διαβήτη (IDF – International Diabetes Federation) εστιάζει στην αξία της υγιεινής διατροφής, ενώ θέτει έναν στόχο τουλάχιστον 30 λεπτών καθημερινής άσκησης (πχ. γρήγορο περπάτημα, κολύμβηση, ποδηλασία ή χορό), η οποία μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης ΣΔ2 από 35-40%.
Όσον αφορά στη θεραπεία, ο κ. Σωτηρόπουλος εξήγησε ότι «στα άτομα με ΣΔ2 η γλυκαιμική ρύθμιση συνήθως επιτυγχάνεται με τη χορήγηση αντιδιαβητικών δισκίων εκ των οποίων άλλα διεγείρουν το πάγκρεας να εκκρίνει περισσότερη ινσουλίνη, άλλα μειώνουν την αντίσταση στην ινσουλίνη και άλλα επιβραδύνουν την απορρόφηση των υδατανθράκων από το έντερο. Επιπλέον, υπάρχει και μια νέα κατηγορία που βοηθάει την απέκκριση περίσσειας γλυκόζης από το νεφρό. Όταν τα δισκία δεν επαρκούν χρειάζεται χορήγηση ινσουλίνης σε ενέσιμη μορφή. Κατά την εξέλιξη του ΣΔ2, στους συνδυασμούς των παραπάνω δισκίων χρειάζεται να προστεθεί βασική δόση ινσουλίνης ή και μετάταξη σε πλήρη ινσουλινοθεραπεία. Επίσης, απαιτείται και η ρύθμιση των άλλων παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου που συχνά συνοδεύουν τον Σ.Δ., όπως της υπέρτασης, της δυσλιπιδαιμίας, της παχυσαρκίας και του καπνίσματος».
Αυξανόμενη παγκόσμια απειλή για την υγεία  
Από την πλευρά της, η υφυπουργός Υγείας, Κατερίνα Παπακώστα, ανέφερε πως ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια ολοένα αυξανόμενη παγκόσμια απειλή για την υγεία. «Ο ΣΔ2 δρα ύπουλα και παραμένει αδιάγνωστος για πολλά χρόνια και αυτό υπογραμμίζει επιτακτικά την πρακτική σημασία και αναγκαιότητα της Παγκόσμιας Ημέρας για τον Διαβήτη».
Κατέθεσε πως στην Ελλάδα πάσχει περίπου το 12% του πληθυσμού και σημείωσε πως σε όλες τις Υγειονομικές Περιφέρειες, έχουν συσταθεί Διαβητολογικά Κέντρα και Ιατρεία, με σκοπό την πρόληψη και την έγκαιρη διάγνωση του διαβήτη καθώς και την παροχή ειδικής εκπαίδευσης και κοινωνικής φροντίδας στους ασθενείς. Κατά την κ. Παπακώστα «η 14η Νοεμβρίου έχει καθιερωθεί από τη Διεθνή Ομοσπονδία Διαβήτη, τα Ηνωμένα Έθνη και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (Π.Ο.Υ.) ως απάντηση στην κλιμακούμενη συχνότητα εμφάνισης του σακχαρώδη διαβήτη παγκοσμίως».
Η πρόεδρος της επιτροπής ερευνών της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας (ΕΣΔΥ), Ελπίδα Πάβη, τόνισε πως ο ΣΔ αποτελεί σήμερα ένα από τα μείζονα προβλήματα δημόσιας υγείας τόσο στις ανεπτυγμένες όσο και στις αναπτυσσόμενες οικονομίες. Σημείωσε επίσης, πως λόγω της υψηλής συχνότητας εκδήλωσης αλλά και των αναγκών των πασχόντων, ο ΣΔ2 ευθύνεται για σημαντικές υγειονομικές δαπάνες στα συστήματα υγείας. Ο ΣΔ επιβαρύνει το σύστημα υγείας στην Ελλάδα με περίπου 1 δις ευρώ. Βασικός παράγοντας για το κόστος της νόσου είναι η ρύθμιση του διαβήτη: «Μελέτες για την Ελλάδα δείχνουν ότι το μέσο άμεσο ιατρικό κόστος ανά ασθενή με ΣΔ2 ανά έτος ανέρχεται σε περίπου 1.300 ευρώ μη συμπεριλαμβανομένου του κόστους των επιπλοκών. Το κόστος αυτό διαφοροποιείται σε 983 ευρώ για ασθενείς με ρυθμισμένο διαβήτη, και σε 1.570 ευρώ για τους μη ρυθμισμένους διαβητικούς. Αν συμπεριληφθούν οι επιπλοκές, το κόστος αυξάνεται σε περίπου 2.900 ευρώ».
Σύμφωνα με την κα Ε. Πάβη, ο διπλός στόχος που είναι η αύξηση της ποιότητας ζωής του ασθενούς, με ταυτόχρονη μείωση του κόστους, θα επιτευχθεί μέσα από μια ολοκληρωμένη παροχή φροντίδας των διαβητικών ατόμων, που αφορά τόσο στην οργάνωση της υποστήριξης του ασθενή, όσο και στην ενσωμάτωση των νέων τεχνολογιών, των νεότερων φαρμάκων με καινοτόμους μηχανισμούς δράσης, με βάση την επιστημονική τεκμηρίωση.
Η πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Αγώνος κατά του Νεανικού Διαβήτη (ΠΕΑΝΔ), Σοφία Μανέα, τέλος, χάρισε σε όλους ένα πολύ αισιόδοξο μήνυμα που αποδεικνύει ότι η ζωή με το διαβήτη δεν σταματά, αλλά γίνεται ακόμη πιο δημιουργική. Όπως επισήμανε χαρακτηριστικά η κ. Μανέα, «η κάθε αρχή είναι δύσκολη όμως στη συνέχεια αντιλαμβάνεσαι ότι η συνύπαρξη με το διαβήτη είναι μια σχέση ειλικρινής που θα σε ανταμείψει αν και εσύ φερθείς έξυπνα. Ναι το ότι έχω διαβήτη, με κάνει διαφορετική από τον υπόλοιπο κόσμο, αυτό όμως αποτελεί και το μυστικό για την ποιότητα της ζωής μου. Ίσως αν δεν ερχόταν ο διαβήτης, δεν θα μπορούσα σήμερα να σας το επιβεβαιώσω».
Εκδηλώσεις - Κινητοποίηση 
Πληθώρα εκδηλώσεων ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης έλαβαν χώρα φέτος στη χώρα μας με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη. 
Κινητοποίηση κατά του Διαβήτη από τον τομέα Υγείας του ΙΕΚ ΑΚΜΗ 
Με κεντρικό μήνυμα «Ας περιορίσουμε το Διαβήτη» και με αφορμή την παγκόσμια Ημέρα κατά του Διαβήτη 14 Νοεμβρίου, ο τομέας υγείας του ΙΕΚ ΑΚΜΗ με τη συνεργασία της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρίας-ΕΔΕ, του Ελληνικού Κολλεγίου Μεταβολικών Νοσημάτων-Ε.ΚΟ.ΜΕ.Ν, της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Διαβητικών Ελλάδος και του Κοινωνικού Προγράμματος «Προσέχω το Διαβήτη μου», οργάνωσαν μεγάλη κινητοποίηση με σκοπό την ενημέρωση του κόσμου για τη σύγχρονη μάστιγα και στους τρόπους πρόληψης ή αντιμετώπισής της.
Στην εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Public Συντάγματος, σπουδαστές του τομέα υγείας του ΙΕΚ ΑΚΜΗ, με τη συνδρομή μεγάλων φαρμακευτικών εταιριών, γιατρών και διαβητολόγων παρείχαν δωρεάν μετρήσεις σακχάρου σε πολίτες όλων των ηλικιών με μετρητές της εταιρείας WinMedica και προσέφεραν ενημερωτικό υλικό σχετικά με τη νόσο, ενώ παράλληλα σπουδαστές δημοσιογραφίας, κατέγραψαν σε μεγάλη δημοσιογραφική έρευνα το βαθμό γνώσης και ενημέρωσης του κόσμου -ιδιαιτέρως των νέων ατόμων- για τη μάστιγα. 
Στο πλαίσιο της διοργάνωσης, ο Πρόεδρος του Ελληνικού Κολλεγίου Μεταβολικών Νοσημάτων-Ε.ΚΟ.ΜΕ.Ν και Δ/ντής της Α’ Παθολογικής Κλινικής του Τζανείου Νοσοκομείου, Dr Ανδρέας Μελιδώνης, έδωσε τη διάσταση του προβλήματος που έχει πάρει πλέον διαστάσεις επιδημίας ή και πανδημίας κυρίως λόγω του τρόπου διαβίωσης, ενώ και η οικονομική κρίση φαίνεται να έχει συμβάλλει με τη σειρά της στη ραγδαία ανάπτυξή του. 
Κύριες αιτίες για την ανάπτυξη διαβήτη αποτελεί ο λεγόμενος «τοξικός τρόπος διαβίωσης» στην κοινωνία του καταναλωτισμού δηλαδή: 
1. Κακή διατροφή-παχυσαρκία, ιδιαίτερα πλέον από την παιδική ηλικία
2. Έλλειψη άσκησης
3. Υπερκατανάλωση ζάχαρης και λιπών
4. Χαμηλή πρόσληψη φυτικών ινών
5. Υψηλή κατανάλωση αλκοόλ
6. Στρες
ενώ σημαντικό παράγοντα αύξησης των κρουσμάτων αποτελεί και η κρίση, καθώς ο κόσμος εξωθείται στην απλή εξασφάλιση τροφής και όχι στην αυτή καθεαυτή διατροφικής της αξία, γεγονός που οδηγεί σε αμφιβόλου ποιότητας ταχυφαγεία και junk food. 
Η Διαβητολόγος και Μέλος του Δ.Σ. της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρίας-ΕΔΕ, Dr Στέλλα Ηρακλειανού, επισήμανε μεταξύ άλλων την αξία της άσκησης και της σωστής διατροφής στον έλεγχο της «μάστιγας» του διαβήτη, τονίζοντας ότι ο κάθε άνθρωπος οφείλει να βρει για τον εαυτό του το πρόγραμμα εκείνο που θα του αποτρέψει την εμφάνιση της νόσου στην πορεία της ζωής του.
Όπως επισήμαναν οι Διαβητολόγοι, όπλα στη μάχη του διαβήτη είναι 1) η διατήρηση του βάρους σε χαμηλά επίπεδα 2) η αποφυγή του junk food 3) η συνεχής άσκηση 4) η μεσογειακή διατροφή που είναι πλούσια σε φυτικές ίνες, όσπρια και ελαιόλαδο και  5) η συνεχής παρακολούθηση του επίπεδου σακχάρου στο αίμα (1-3 φορές ημερησίως) για τα άτομα με διαβήτη. Καμπύλη σακχάρου επίσης πρέπει να κάνουν μετά τα 45 έτη όλα τα άτομα που δεν έχουν διαβήτη και μετά τα 20 όσοι είναι παχύσαρκοι ή έχουν θετικό ιστορικό κληρονομικότητας διαβήτη στην οικογένεια. 
Η Αντιπρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Διαβητικών Ελλάδος, κα Γκόλφω Γεμιστού, εκπροσωπώντας την πλευρά των ανθρώπων που ήδη νοσούν, επισήμανε την αξία της πρόληψης, ενώ έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στο μέγεθος της αλλαγής της ζωής ενός ατόμου με διαβήτη, καθώς όπως χαρακτηριστικά είπε, «τον διαβήτη τον παντρεύεσαι και δυστυχώς δεν μπορείς να πάρεις διαζύγιο εφ’ όρου ζωής».
Ο Dr Ανδρέας Μελιδώνης δήλωσε χαρακτηριστικά: «Παλαιότερα ο διαβήτης ήταν η νόσος των πλουσίων ή αλλιώς «νόσος της ευημερίας» γιατί σχετιζόταν με την επάρκεια και την πληθώρα τροφής. Σήμερα αποτελεί και τη νόσο των φτωχών, καθώς η κρίση περιορίζει τη διατροφική σωστή συμπεριφορά και τη φροντίδα της υγείας μας. Υπολογίζεται ότι περίπου 2-3% του πληθυσμού έχουν πρόβλημα διαβήτη και δεν το γνωρίζουν». 
Ο Πρόεδρος του ΙΕΚ ΑΚΜΗ, κ. Κων/νος Ροδόπουλος, μεταξύ άλλων δήλωσε: «Το ΙΕΚ ΑΚΜΗ  πάντα αρωγός σε σημαντικές πρωτοβουλίες και πάντα μπροστά στις εξελίξεις, έδωσε για μία ακόμη φορά το «παρών» σε φλέγοντα ζητήματα που απασχολούν τον σύγχρονο άνθρωπο ειδικότερα σε θέματα υγείας. Ο διαβήτης αποτελεί τη νέα απειλή της κοινωνίας μας. Παίρνει διαστάσεις επιδημίας λόγω της πανδημίας παχυσαρκίας ιδιαιτέρως από την παιδική ηλικία και της κακής ποιότητας διατροφής και διαβίωσης. Η πρόληψη αποτελεί πάντα τον καλύτερο σύμμαχο κατά της νόσου». 
Στο τέλος της εκδήλωσης, πραγματοποιήθηκε ενημέρωση από επιστημονικούς συνεργάτες και δόθηκαν παραπεμπτικά εξετάσεων από ιατρούς του Κοινωνικού Προγράμματος «Προσέχω το Διαβήτη μου», που αποτελεί μία εξέχουσα πρωτοβουλία της Quality Net Foundation, με την αιγίδα της Ελληνικής Νεφρολογικής Εταιρίας, της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρίας, τη συνεργασία των Κοινωνικών και Δημοτικών Ιατρείων και της ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗΣ με την υποστήριξη της ΝΟVARTIS. Το πρόγραμμα που θα διαρκέσει έως το τέλος του 2014, προσφέρει τη δυνατότητα σε ανασφάλιστους και άτομα ευαίσθητων οικονομικών ομάδων, να πραγματοποιήσουν ΔΩΡΕΑΝ γενικό έλεγχο σακχάρου και νεφρικής λειτουργίας, με παραπεμπτικά που χορηγούν συνεργαζόμενοι ιατροί Δημοτικών και Κοινωνικών Ιατρείων και πραγματοποιούνται στην ΒΙΟΪΑΤΡΙΚΗ. 
Η δράση ολοκληρώθηκε πολύ… γλυκά, με την προσφορά εξαιρετικών γλυκών εδεσμάτων από ΣΤΕΒΙΑ, ειδικά για διαβητικούς, που προσέφεραν σε όλους τους συμμετέχοντες και του θαμώνες των PUBLIC ζαχαροπλάστες των ζαχαροπλαστείων Τσίρου με τη συνδρομή των σπουδαστών ζαχαροπλαστικής του ΙΕΚ ΑΚΜΗ, ενώ τον καφέ «γλύκαναν» τα light drops της ΕΨΑ, το πρώτο ελληνικό γλυκαντικό σε υγρή μορφή από το φυτό ΣΤΕΒΙΑ.
Για την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, η Διεθνής Ένωση Γλυκαντικών (ISA) προωθεί τον υγιεινό τρόπο ζωής, προσθέτοντας μια δόση γλύκας και διασκέδασης
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, περισσότεροι από 371 εκατομμύρια άνθρωποι σε ολόκληρο τον κόσμο υποφέρουν από διαβήτη και ο αριθμός αυτός αυξάνεται καθημερινά. Σήμερα, Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, η Διεθνής Ένωση Γλυκαντικών (International Sweeteners Association - ISA) επισημαίνει τη σημασία των υγιεινών επιλογών για τη διατροφή και τον τρόπο ζωής. Για να προσθέσει νοστιμιά και διασκέδαση στην Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, η Διεθνής Ένωση Γλυκαντικών (ISA) παρουσιάζει ένα ειδικά διαμορφωμένο βίντεο κινουμένων σχεδίων και μια σειρά συνταγών για υγιεινά πρωινά από ολόκληρη την Ευρώπη. Τα παραπάνω να συνοδευτούν από μία ζωντανή συζήτηση στο Twitter με οικοδεσπότες τους ειδικούς στον τομέα: Δρ Αιμιλία Παπακωνσταντίνου, Λέκτορα Διατροφής και Μεταβολισμού στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και τον Dr Duane Mellor, Επίκουρο Καθηγητή Διαιτολογίας στο Πανεπιστήμιο του Nottingham, Μ. Βρετανία.
Το βίντεο κινουμένων σχεδίων είναι το τρίτο μιας σειράς βίντεο της Διεθνούς Ένωσης γλυκαντικών (ISA) για την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, το οποίο προωθεί τα φετινά θέματα στην υγιεινή διατροφή, δηλαδή την πραγματοποίηση πιο υγιεινών επιλογών και τη σημασία του πρωινού. Το βίντεο αυτό των 2 λεπτών ζωντανεύει τέσσερις «Ήρωες Χαμηλών Θερμίδων» ("Lo Cal Heroes"), σε μια πόλη όπου επικρατούν ανθυγιεινές διατροφικές συνήθειες και ανθυγιεινός τρόπος ζωής. Καθώς τρέχουν εδώ κι εκεί στην πόλη, οι ήρωές μας, καθένας από τους οποίους αντιπροσωπεύει ένα διαφορετικό πρόβλημα υγείας, αναδεικνύουν τα οφέλη των μικρών αλλαγών και των «έξυπνων» διατροφικών αντικαταστάσεων, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης ολιγοθερμιδικών γλυκαντικών, ώστε να βοηθήσουν τους κατοίκους της πόλης να ακολουθήσουν πιο υγιεινές συνήθειες στην καθημερινή τους ζωή.
Επιπλέον, με την υποστήριξη ειδικών σε θέματα διαβήτη και διατροφής από ολόκληρη την Ευρώπη, η ISA δημιούργησε μία συλλογή συνταγών για πρωινά με χαμηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη που βοηθούν τους ανθρώπους, ανάμεσα στους οποίους και τα άτομα με διαβήτη, να ενσωματώσουν τα μηνύματα από το βίντεο στην καθημερινότητά τους. Οι συνταγές αυτές δείχνουν τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι μειώνοντας τη ζάχαρη ή αντικαθιστώντας την με ολιγοθερμιδικά γλυκαντικά,  μπορούν να δημιουργήσουν νόστιμα γεύματα που τους επιτρέπουν να απολαμβάνουν τη γλυκιά γεύση στο πρωινό τους, χωρίς υπερβολικές  θερμίδες.
Η ενημέρωση και ευαισθητοποίηση είναι το πρώτο βήμα για να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης του σακχαρώδη διαβήτη και οι επαγγελματίες του κλάδου της υγείας συμφωνούν ότι απλές αλλαγές στο διαιτολόγιο και τον τρόπο ζωής, μπορεί να είναι αποτελεσματικές, τόσο για την πρόληψη/καθυστέρηση της εμφάνισης του διαβήτη, όσο και για τη διαχείρισή του. Σύμφωνα με την Δρ Αιμιλία Παπακωνσταντίνου «τα γλυκαντικά με λίγες ή καθόλου θερμίδες δεν επηρεάζουν τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα και  βοηθούν στον μακροπρόθεσμο γλυκαιμικό έλεγχο, πράγμα που σημαίνει ότι τα άτομα με διαβήτη μπορούν να έχουν περισσότερες εναλλακτικές επιλογές και στην ουσία να συμμορφώνονται καλύτερα με τα προτεινόμενα διατροφικά τους προγράμματα». 
Με την τακτική σωματική άσκηση και τις «έξυπνες» αντικαταστάσεις, σε καθημερινή βάση, όπως είναι η αντικατάσταση τροφίμων και ροφημάτων που περιέχουν ζάχαρη με τα αντίστοιχα που περιέχουν ολιγοθερμιδικά γλυκαντικά, είναι δυνατόν να απολαμβάνουμε μεγαλύτερη ποικιλία διατροφικών επιλογών αλλά και τη γλυκιά γεύση, χωρίς να πραγματοποιείται αύξηση των επιπέδων του σακχάρου στο αίμα ή αύξηση των αναγκών μας για ινσουλίνη. 
Φωταγώγηση
Η Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία, με την ευγενική υποστήριξη της AstraZeneca, αποφάσισε φέτος να φωταγωγήσει με το «μπλε φως» που αποτελεί το παγκόσμιο έμβλημα του διαβήτη, τα κτίρια του Πανεπιστημίου Αθηνών, της Ακαδημίας Αθηνών και της Εθνικής Βιβλιοθήκης, επί της οδού Πανεπιστημίου, για να τονιστεί ακόμη περισσότερο η επιστημονική διάσταση της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη. Κατά την τελετή φωταγώγησης των τριών αυτών κτιρίων, θα προβληθεί βίντεο-ντοκιμαντέρ με θέμα το ταξίδι του διαβήτη, το οποίο ξεκινά από την αρχαιότητα, αναφέρεται στο παρόν και προχωράει στο μέλλον και τις υποσχέσεις που αυτό φέρνει για τα άτομα με διαβήτη. Η τελετή φωταγώγησης τελεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης, την υποστήριξη της Διαβητολογικής Εταιρίας Βορείου Ελλάδος (ΔΕΒΕ), της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας (ΕΣΔΥ) και την ευγενική υποστήριξη της AstraZeneca. 


Μπλε θα «βαφτεί» ο Λευκός Πύργος για την Παγκόσμια Ημέρα για τον Διαβήτη 

Για ακόμη μία χρονιά, ο Λευκός Πύργος και για πρώτη φορά οι «Ομπρέλες» του Ζογγολόπουλου της νέας Παραλίας στη Θεσσαλονίκη θα «ντυθούν» στα μπλε από τις 18:00 έως τις 24:00.
Η δράση διοργανώνεται από τη Διαβητολογική Εταιρεία Βορείου Ελλάδος στο πλαίσιο της διεθνούς πρωτοβουλίας φωταγώγησης ιστορικών μνημείων και κτηρίων σε όλο τον κόσμο με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για τον Σακχαρώδη Διαβήτη, που έχει καθιερωθεί στις 14 Νοεμβρίου. Σκοπός της συγκεκριμένης ημέρας είναι η ενημέρωση για την ασθένεια και τις μεθόδους πρόληψης και θεραπείας της.
Το διαδικτυακό κανάλι Livemedia http://www.livemedia.gr/album/14566 θα μεταδώσει ζωντανά τη φωταγώγηση, κατά τη διάρκεια της οποίας θα γίνει σύνδεση απευθείας με μία από τις αίθουσες στην οποία θα βρίσκεται σε εξέλιξη το 28ο Πανελλήνιο Διαβητολογικό Συνέδριο. Ο επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας - Διαβητολογίας ΑΠΘ και Πρόεδρος της ΔΕΒΕ, κ. Τριαντάφυλλος Διδάγγελος, θα συνομιλήσει με τη δημοσιογράφο Ειρήνη Συράκη για την Παγκόσμια Ημέρα του Διαβήτη.
Κατά τη διάρκεια της δράσης θα μοιράζονται προσκλήσεις για τη συμμετοχή των πολιτών στην Ημερίδα για άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη που θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 16 Νοεμβρίου 2014 στις 10.30 στο ξενοδοχείο Macedonia Palace. Της Ημερίδας θα προηγηθεί εκπαιδευτικός περίπατος διάρκειας μίας ώρας στη Νέα Παραλία, με συμμετοχή ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη και γιατρών.
Η πρόληψη, σε συνδυασμό με τη σωστή διατροφή, την άσκηση, αλλά και τα φάρμακα, μπορούν να βοηθήσουν στη ρύθμιση του Σακχαρώδη Διαβήτη, επισημαίνουν οι επιστήμονες, που εκτιμούν ότι οι ασθενείς στη χώρα μας ξεπερνούν το ένα εκατομμύριο, από τους οποίους αρκετοί δεν το γνωρίζουν.
Η MSD δυναμικά παρούσα στις δράσεις ενημέρωσης για τον Σακχαρώδη Διαβήτη
Ο σακχαρώδης διαβήτης, η νόσος που χαρακτηρίζει την εποχή μας, λαμβάνει διαστάσεις «πανδημίας» την τελευταία δεκαπενταετία. Είναι μία «ύπουλη» μεταβολική ασθένεια που σε αρχικό στάδιο δεν εμφανίζει συμπτώματα, και πυροδοτείται από τον σύγχρονο τρόπο ζωής, ο οποίος χαρακτηρίζεται από την έλλειψη σωματικής άσκησης, τις κακές διατροφικές συνήθειες, την παχυσαρκία και το κάπνισμα. Συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών συμβάντων, νεφρικής ανεπάρκειας, νευροπάθειας, μονίμων βλαβών του αμφιβληστροειδούς και άλλων σοβαρών επιπλοκών.
Η αντιμετώπιση του διαβήτη αποτελεί παγκόσμια πρόκληση, καθώς 8,4% του παγκόσμιου πληθυσμού, που αντιστοιχεί σε 382 εκατομμύρια ανθρώπους, πάσχει σήμερα από σακχαρώδη διαβήτη, ενώ σε λιγότερο από 15 χρόνια ο αριθμός αυτός υπολογίζεται ότι θα αυξηθεί εκρηκτικά, φθάνοντας τα 592 εκατομμύρια. Αποτελεί δε τη βασική αιτία θανάτου για 5.100.000 άτομα σε παγκόσμιο επίπεδο. Στην Ελλάδα τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 και 2 ανέρχονται σήμερα σε περίπου 585.000, δηλαδή ποσοστό περίπου 7% του γενικού πληθυσμού, ενώ είναι σημαντικό και το ποσοστό που πάσχει και δεν έχει διαγνωστεί (σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας του International Diabetes Federation (IDF) για ηλικιακό εύρος 20-79 ετών). *
Η MSD έχοντας μακρά ιστορία στην αντιμετώπιση των καρδιομεταβολικών νοσημάτων, ανταποκρίνεται στην ανάγκη πρόληψης και αντιμετώπισης του σακχαρώδη διαβήτη.
Σημαντικές πρωτοβουλίες  
Στο πλαίσιο αυτό, έχει λάβει μία σειρά από σημαντικές πρωτοβουλίες και υποστηρίζει δράσεις σε εθνικό και παγκόσμιο επίπεδο που έχουν ως στόχο την υποστήριξη των διαβητικών ασθενών, την ενίσχυση της εκπαίδευσης και της έρευνας καθώς και την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού. Παρακάτω αναφέρονται οι πρωτοβουλίες της εταιρείας για το 2014.  
CARE program - «ΦροντίΖΩ με Διαβήτη»
Πρόκειται για ένα πρόγραμμα εκπαίδευσης και στήριξης ασθενών με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, βασιζόμενο σε τέσσερις άξονες: Εκπαίδευση, Εξατομικευμένη Διατροφική Υποστήριξη, Μετρήσεις της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνεις (HbA1c), Υπηρεσίες βελτίωσης της Συμμόρφωσης. Στόχος του προγράμματος είναι να παρέχει στους ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 εκπαίδευση και υποστήριξη για την καλύτερη διαχείριση της πάθησής τους, συμβουλές και γνώσεις για την υιοθέτηση ενός πιο υγιεινού τρόπου ζωής, καθώς και δωρεάν μετρήσεις γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης (HbA1c).
Το πρόγραμμα υλοποιείται σε όλη την Ελλάδα από τον Ιανουάριο του 2014, υπό την αιγίδα της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας με την ευγενική χορηγία της MSD. Η εγγραφή των ασθενών στο πρόγραμμα γίνεται μέσω των θεράποντων ιατρών. Η διάρκεια συμμετοχής των ασθενών στο πρόγραμμα είναι 12 μήνες και ο αριθμός των ασθενών που έχουν εγγραφεί μέχρι σήμερα, ξεπερνά τους 1000. 
«Είναι ιδιαίτερη χαρά για μας που ένα πρόγραμμα ουσιαστικής υποστήριξης των διαβητικών ασθενών, όπως το «ΦροντίΖΩ με Διαβήτη» τελεί υπό την αιγίδα της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας. Μέσα από το πρόγραμμα και με τη συνεργασία των επαγγελματιών υγείας, θα μπορέσουμε να συμβάλουμε στη βελτίωση της διαχείρισης της νόσου και στη διαμόρφωση νέων δεδομένων για την αντιμετώπισή της», δήλωσε ο πρόεδρος της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, κ. Αλέξιος Σωτηρόπουλος. 
Χορηγία σε μεταπτυχιακό φοιτητή του ΤΕΙ Θεσσαλονίκης
Η MSD αναγνωρίζοντας τη σπουδαιότητα της εκπαίδευσης ως βασικό στοιχείο για τη συνεχή εξέλιξη της επιστήμης κάλυψε τα δίδακτρα του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΠΜΣ) στο Τμήμα της Νοσηλευτικής του Αλεξάνδρειου Τεχνολογικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος Θεσσαλονίκης, με τίτλο «Φροντίδα στο Σακχαρώδη Διαβήτη» ενός αριστούχου μεταπτυχιακού φοιτητή, για το ακαδημαϊκό έτος 2013-2014. Η τελετή αποφοίτησης του τμήματος έγινε την Παρασκευή 31 Οκτωβρίου, στη Θεσσαλονίκη. Ο κ. Κυριάκος Α. Καζάκος, Παθολόγος-Διαβητολόγος, Αναπληρωτής Καθηγητής Νοσηλευτικής του ΑΤΕΙΘ και Διευθυντής του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών, δήλωσε: «Ο πυλώνας της εκπαίδευσης αποτελεί τον θεμέλιο λίθο για την καλύτερη διαχείριση του Σακχαρώδη  Διαβήτη. Σε αυτό το πλαίσιο λειτουργεί το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα που φιλοδοξεί να συμβάλλει στην άρτια εκπαίδευση επαγγελματιών υγείας στο Σακχαρώδη Διαβήτη. Θεωρώ ιδιαίτερα σημαντική την πρωτοβουλία της MSD να υποστηρίξει την προσπάθεια νέων ανθρώπων που αποτελούν την ελπίδα για την εξέλιξη και την πρόοδο στο Σακχαρώδη Διαβήτη.»
«Διαβητικό Χωριό» 
Για δεύτερη χρονιά φέτος, η MSD υποστηρίζει το «Διαβητικό Χωριό», μία δράση που διοργανώνει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) στις 6-8 Νοεμβρίου 2014, με σκοπό την εκπαίδευση και την ευαισθητοποίηση του ευρύτερου κοινού για την πρόληψη και τη σωστή διαχείριση του σακχαρώδη διαβήτη. Η MSD ήταν παρούσα στο «Διαβητικό Χωριό» και πέρυσι και έδωσε στο κοινό την ευκαιρία να επισκεφθεί την τέντα αθλητικών δραστηριοτήτων και να μιλήσει απευθείας με δύο Έλληνες αθλητές παγκόσμιου βεληνεκούς, την Αγγελική Σκαρλάτου, Παγκόσμια Πρωταθλήτρια ιστιοσανίδας, με συμμετοχή σε τρεις Ολυμπιάδες, και τον Αλέξανδρο Νικολαΐδη, αθλητή του τάε κβον ντο και Αργυρό Ολυμπιονίκη. Οι αθλητές παρείχαν στο κοινό πολύτιμες συμβουλές σχετικά με τη σωματική άσκηση και τα οφέλη της για την πρόληψη και αντιμετώπιση του σακχαρώδη διαβήτη.
Εκστρατεία Ενημέρωσης για το Σακχαρώδη Διαβήτη 
H Εκστρατεία Ενημέρωσης για τον Σακχαρώδη Διαβήτη με τίτλο «Άνοιξε το δρόμο στη Ζωή» ήταν ένα φιλόδοξο ενημερωτικό πρόγραμμα, το οποίο απευθύνονταν σε ιατρούς, νέους, εκπαιδευτικούς, γονείς και πάνω από όλα σε όλους τους ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη αλλά και τις οικογένειές τους. Πραγματοποιήθηκε από το Σύλλογο Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη Πειραιά και Νήσων με την υποστήριξη της φαρμακευτικής εταιρίας MSD.
Η εκστρατεία πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο και Ιούλιο 2014 στις πόλεις Πειραιά, Σαλαμίνα και Αίγινα και απευθυνόταν σε  ιατρούς, νέους, εκπαιδευτικούς, γονείς και πάνω από όλα σε όλους τους ασθενείς με Σακχαρώδη Διαβήτη και τις οικογένειές τους. Στις δράσεις περιλαμβάνονταν ενημερωτικές επιστημονικές εκδηλώσεις και διανομή ενημερωτικού έντυπου υλικού.
Παγκόσμιες δράσεις - "Go Blue for Breakfast"
Η MSD στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη, υποστηρίζει την πρωτοβουλία του IDF (International Diabetes Federation) «Go Blue for breakfast”, η οποία θέλει να αναδείξει τη σημασία του πρωινού για την προστασία από τον Σακχαρώδη Διαβήτη. Στο πλαίσιο αυτό, η MSD σε συνεργασία με τη διατροφολόγο Sandra Mikhail, δημιούργησαν 3 συνταγές πρωινού με συστατικά κατάλληλα για διαβητικούς ασθενείς, οι οποίες θα συνοδεύονται από ενημερωτικό υλικό (infographic), το οποίο θα αναδείξει οπτικά τον θετικό αντίκτυπο της υγιεινής διατροφής στην υγεία των ασθενών με σακχαρώδη διαβήτη. Οι συνταγές θα αναρτηθούν στην ιστοσελίδα του IDF ενόψει της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη. 
Η MSD, λαμβάνει ενεργή θέση στην αντιμετώπιση του σακχαρώδη διαβήτη, ενισχύοντας δράσεις που προλαμβάνουν και αντιμετωπίζουν τις επιπτώσεις του σακχαρώδη διαβήτη στην ποιότητα ζωής του ευρύτερου κοινού, θέτοντας ως πρωταρχικό στόχο την εκπλήρωση του οράματός της, να είναι ο κόσμος καλά.
Λύσεις από το υπουργείο Υγείας για ανασφάλιστους διαβητικούς
Με αφορμή την σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, το υπουργείο Υγείας αναμένεται άμεσα να λύσει το σημαντικό πρόβλημα  των ατόμων που πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη και έχουν χάσει την ασφαλιστική τους ικανότητα.
Όπως ανακοίνωσε ο υπουργός Υγείας, Μάκης Βορίδης, σε Συνέντευξη Τύπου του ΕΚΕΔΙ, εξετάζεται επέκταση κάλυψης των ανασφάλιστων διαβητικών εκτός από τα φάρμακα και στα αναλώσιμα, για τα οποία δεν υπάρχει πρόβλεψη στη σχετική Υπουργική Απόφαση.
Η δαπάνη εκτιμάται στις 250 χιλιάδες ευρώ το μήνα και θα προστεθεί στη συνολική εκτίμηση της δαπάνης των ανασφάλιστων.
Προστασία παιδιών με σακχαρώδη διαβήτη στο σχολικό περιβάλλον  
Με στόχο την εξάλειψη του κοινωνικού στίγματος αναφορικά με  τον σακχαρώδη διαβήτη και των ψυχικών επιπτώσεων για παιδιά που πάσχουν από διαβήτη τύπου 1 και τις οικογένειες τους, τα υπουργεία Υγείας και Παιδείας σχεδιάζουν ειδικό πρόγραμμα.
Όπως ανακοίνωσε η υφυπουργός Υγείας, Κατερίνα Παπακώστα, σε συνέντευξη τύπου με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση για το ΣΔ1, για την αντιμετώπιση περιστατικών σακχαρώδους διαβήτη εντός των σχολείων, όπως και περιπτώσεων αλλεργίας.
Με συνεργασία των δύο υπουργείων, θα διοριστούν νοσηλευτές στα σχολεία όπου φοιτούν μαθητές με σακχαρώδη διαβήτη τ.1. 
Σε πρώτη φάση, το πρόγραμμα αναμένεται να λειτουργήσει πιλοτικά σε ορισμένα σχολεία.